OpinieAmerika-panel

Het Amerika-panel: ‘Weinig beroemdheden scanderen ‘tax the rich’ met het gewone volk’

Hoe belangrijk (en wenselijk) is de steun van bekende Amerikaanse sterren en artiesten in de race naar het Witte Huis? 

Hoewel veel Amerikaanse celebs publiekelijk hun steun geven aan de Democratische presidentskandidaat Joe Biden en zijn 'running mate' Kamala Harris, laat Kid Rock er geen twijfel over mogelijk dat zijn stem opnieuw gaat naar president Donald Trump, die hij ook tijdens de verkiezingen van 2016 steunde.Beeld EPA

Celebs als Taylor Swift, Madonna, Cardi B., Tom Hanks en George Clooney hebben hun steun uitgesproken voor Joe Biden. Klinkende namen als Kid Rock, James Woods en Roseanne Barr zeggen weer op Donald Trump te stemmen. Hoe belangrijk is de steun van Hollywoodsterren, artiesten en sporters voor Amerikaanse presidentskandidaten? En is het wel wenselijk dat zij zich uitspreken in de zo gepolariseerde Verenigde Staten?

Koen Petersen (politicoloog en Amerikanist): ‘Het politieke bedrijf wordt vaak ‘het Hollywood voor lelijke mensen’ genoemd. Het is misschien daarom dat politici graag meeliften op de populariteit van sterren en artiesten. In 1920 was het de Republikeinse presidentskandidaat Warren Harding die zich als eerste liet aanprijzen, door Lillian Russell, een actrice die bekend stond om haar indrukwekkend fraaie verschijning. Hoewel niet bijzonder competent had Harding wel de looks van een president en won de verkiezingen. Kandidaten na hem volgden zijn voorbeeld. Toen de televisie massaal zijn intrede deed in de Amerikaanse huiskamers werd de charismatische John F. Kennedy in 1960 onder meer gesteund door Harry Belafonte, die JFK aanprees in een spotje, en Frank Sinatra, met wie hij minnaressen uitwisselde.

‘Pas in 2008 werd voor het eerst onderzoek gedaan naar het fenomeen. Dat jaar steunde Oprah Winfrey tijdens de Democratische voorverkiezingen de jonge Barack Obama – het ‘Oprah-effect’ bleek significant. Weliswaar wist de talkshowkoningin niet veel kiezers van mening te laten veranderen, maar de Obama-aanhangers rukten wel massaler dan normaal uit om hun stem uit te brengen. Het onderzoeksbureau Morning Consult concludeerde in 2020 dat 89 procent van de kiezers zich niet door beroemdheden zou laten beïnvloeden. Daarbij was opvallend dat bijna 20 procent van de kiezers onder de 30 jaar wel de politieke oren naar beroemdheden laat hangen.’

Bianca Pander (Amerikanist en partner bij campagnebureau BKB): ‘Dat beroemdheden een van de kandidaten aanmoedigen is zo oud als Amerika zelf. Het helpt om meer mensen te bereiken en hen te wijzen op de verkiezingen. Als voorbeeld: Dwayne ‘The Rock’ Johnson heeft bijna 200 miljoen volgers op Instagram en zijn endorsement voor Biden was groot nieuws in de VS. Lang niet iedereen leest de krant of kijkt dagelijks het nieuws. Maar ze kijken wel op Instagram, TikTok of Facebook en als dan beroemde mensen oproepen te gaan stemmen, dan weet men in ieder geval dat er gestemd moet worden. Het helpt ook om specifieke doelgroepen te bereiken, bepaalde beroemdheden hebben enorme achterbannen onder jongeren, latino’s of in de zwarte gemeenschap.

‘Vier jaar geleden besloot Taylor Swift voor het eerst zich politiek uit te spreken, tegen het advies van haar management in, en dat had enorme impact. Maar ook dat iemand als rapper Snoop Dogg nu zegt, ‘ik heb nog nooit in mijn leven gestemd, maar nu wel’, kan net het verschil uitmaken. Dat ook andere nooit-stemmers nu wel gebruik maken van hun stemrecht. Ik denk dat het essentieel is dat beroemdheden zich uitspreken, laten zien dat je stem ertoedoet. De VS zouden minder gepolariseerd zijn als iedereen van z’n stemrecht gebruik maakte. Als de opkomst jarenlang hoger was geweest, was de Republikeinse partij minder conservatief en minder naar rechts opgeschoven.’

Manon Portos Minetti (Amerikanist en historicus gespecialiseerd in koloniaal geweld in de VS): ‘In een op sociale media gerichte samenleving als de VS is het enerzijds wenselijk dat beroemdheden zich uitspreken. Als ze in actie komen tegen ongelijkheid, genderongelijkheid, racisme en klassisme, is het gewenst dat ze een groot platform hebben. Helaas geldt het tegenovergestelde ook, dat het schadelijk is als bekende mensen met een groot platform onwaarheden en complottheorieën verspreiden. Daarnaast is de kloof tussen arm en rijk in de VS enorm. Dus hebben beroemdheden vaak niet dezelfde motivatie in hun stemgedrag als de gemiddelde Amerikaan. Zo zie ik weinig tot geen beroemdheden ‘Tax the rich’ meescanderen met het ‘gewone’ volk.’

Maarten Zwiers (docent geschiedenis en American studies aan de Rijksuniversiteit Groningen): ‘Misschien is het tijd dat we afstand nemen van het idee dat entertainment per definitie apolitiek is. Toen countryartiest Tammy Wynette in de jaren zestig zong dat Stand By Your Man de taak van de vrouw is, moeten we dat dan als een politiek neutraal statement interpreteren? Was ze ironisch of serieus? Politiek draait om de verdeling van macht en speelt zich niet louter af in parlementen, provinciehuizen en gemeenteraden, maar beïnvloedt ook de wijze waarop wij bijvoorbeeld populaire cultuur consumeren. Politieke voorkeur bepaalt niet alleen welk vakje we inkleuren in het stemhokje, maar tevens onze muziekkeuze, de tv-programma’s die we kijken en bij welke sportclub we lid zijn.

‘In de VS zijn sterren zich veel bewuster van hun politieke rol. Dit zagen we terug in de protesten van atleten tegen racisme en politiegeweld. Toen American-footballspeler Colin Kaepernick knielde tijdens het volkslied, werd sport gecombineerd met politiek. Het is een voorbeeld van hoe entertainers op efficiënte wijze belangrijke kwesties op de nationale agenda kunnen krijgen, buiten de gevestigde politieke kanalen om.’

Meer over