Lezersbrieven

Eneco kleedt slachtoffers faillissement verder uit

De lezersbrieven van zaterdag 6 november.

Redactie
Hoogspanningsmast in Meeden, provincie Groningen. Beeld ANP / Novum RegioFoto
Hoogspanningsmast in Meeden, provincie Groningen.Beeld ANP / Novum RegioFoto

Brief van de dag

Een week geleden zette het failliete Welkom Energie 90 duizend klanten in de kou. Sinds donderdag blijkt dat ‘redder’ Eneco de gedupeerden nog eens extra uitkleedt met de hoogste tarieven van Nederland, royaal meer dan het bedrijf aan andere nieuwe klanten offreert.

De aan Eneco verpatste klanten betalen nu ruim twee keer zo veel als bij Welkom. In een hoekje geverfd door de hosselende toezichthouder ACM, die in een schimmig onderonsje met Eneco doet voorkomen dat dit an offer you can’t refuse is. Letterlijk, al is dat in strijd met de Gedragscode Consument en Energieleverancier. Door de oude afspraken en tarieven niet te ­respecteren, is er immers sprake van een nieuw contract dat volgens de wet per ­direct mag worden opgezegd.

Net als bij de Icesave-affaire is het ­eigen-schuld-dikke-bult niet van de lucht. Wie voor een dubbeltje op de eerste rang wil zitten, moet niet zeuren. Het is een verwijt dat kant noch wal raakt. De tarieven voor gas, elektriciteit en levering zijn in opbouw behoorlijk ondoorzichtig, maar verschillen onder de streep marginaal. Nieuwkomers zijn wellicht wat vaker de iets goedkopere optie, maar ook de gevestigde orde probeert met verschillende pakketten en prijzen verschillende marktsegmenten te verleiden.

Het belangrijkste wapen om klanten binnen te halen is een welkomstbonus, maar ook hier spelen de grote jongens en de nieuwkomers een vergelijkbaar spel. Nu eens is een kolenreus de gulste dan weer een felgroene start-up. Wie blijft zitten, is een dief van zijn eigen portemonnee, klantentrouw wordt immers zelden beloond. Wie het spel slim speelt, kan per maand één of twee tientjes uitsparen. Op een gemiddelde energierekening een maximaal voordeel van 1,5 procent. De met veel poeha geliberaliseerde energiemarkt is verworden tot een klantje-pik en bonuscircus voor koopjesjagers. Moeten we dat willen?

De Consumentenbond pleit inmiddels voor meer bevoegdheden voor toezichthouder ACM. Een pleidooi met een luchtje. De bond heeft namelijk een ­eigen energievergelijker en profiteert van de zelf aangewakkerde overstaphysterie. Energieflex was in 2017 nog winnaar van een door de Consumentenbond georganiseerde energieveiling. Een jaar later was het bedrijf failliet en werden 50 duizend gedupeerden ‘overgedaan’ aan Innova. Ook toen smolten contractafspraken als sneeuw voor de zon. De ­terechte roep om een energiegarantiefonds smoorde in politieke desinteresse.

Ondertussen wordt 90 duizend gedupeerden verweten dat ze maar beter onderzoek hadden moeten doen. Klaarblijkelijk is een toelating door én toezicht van de ACM geen garantie om op te kunnen en mogen vertrouwen.

Met Energieflex en Welkom Energie als bewijs van falend toezicht moeten veel meer mensen vrezen voor een koude winter, want dan zal blijken welke van de 46 (!) energiebedrijven daartegen ­bestand zijn.

In plaats van een broodnodig garantiefonds heeft Den Haag de generieke energiebelastingkorting verhoogd. Een cadeautje voor mensen met een voordelig langjarig contract. Een doekje voor het bloeden voor gedupeerden die niet alleen dubbel gaan betalen, maar ook kunnen fluiten naar teruggave van te hoge voorschotten, vergoeding voor ­teruggeleverde zonne-energie en niet-uitgekeerde welkomstbonussen.

Om de lelijkheid van deze zaak te ­onderstrepen: over dubbele prijzen ontvangt de Belastingdienst twee keer zo veel btw. Je zou het bloedgeld kunnen noemen.

Harry van Dooren, Dieren

Fiscale openbaarheid

Peter de Waard zou graag een fiscalist willen zien als hemelpoortwachter met als doel minder finan­ciële ongelijkheid en eerlijkere belastingheffing, met minder belastingontwijking en fraude in het aardse bestaan. Maar is dit niet het paard achter de ­wagen spannen? Dé mogelijkheid om ­financiële fraude te verminderen is openbaarheid van alle belasting­aangiften tijdens het aardse leven.

Het land dat dit doet, is Noorwegen. Eenieder kan, van wie dan ook, jaarlijks tot 500 belastingaangiften inkijken. Mét wederzijdse transparantie, want de gecontroleerde krijgt bericht dat zijn aangifte door persoon x is ingekeken. En als logische consequentie is Noor­wegen een van de landen waar het verschil in financiële beloning, bij dezelfde baan. tussen vrouw en man minimaal is.

Maar wordt een maatschappij of land hier gelukkiger van? Nou, volgens het gezaghebbende World Happiness Report niet echt. In de index van 2017-2019 stond Noorwegen op de vijfde en Nederland op de zesde plaats. In de index van 2020 is Noorwegen, hoofdzakelijk door covid-19, gezakt naar de achtste en ­Nederland als gevolg hiervan gestegen naar de vijfde plaats.

Desalniettemin ben ik voorstander van een volledig openbaar belasting­register. Deze openbaarheid zal on­terechte, op discriminerende gronden (ras, gender, seksuele voorkeur, religie) berustende inkomensverschillen transparant maken, met gerechtvaardigde correctie als gevolg.

De bestaande openbaarheid van WOZ-waarden beschouw ik als een eerste stap in de goede richting, zeker gelet op de toenemende verschillen in vermogen als gevolg van de alsmaar stijgende huizenprijzen. Een nadeel is misschien dat het businessmodel voor de Quote 500 teniet wordt gedaan, en de goede, ouwe Petrus als hemelpoortwachter nog niet met pensioen kan.

Hans Moonen, Utrecht

Geld

In verband met de uitgave van de nieuwe Quote 500 memoreer ik graag even de Noorse dichter Arne Garborg:

Met geld kun je eten kopen, maar geen ­eetlust;

je kunt medicijnen kopen, maar geen ­gezondheid;

een lekker bed kopen, maar geen slaap;

kennis, maar geen wijsheid;

glamour, maar geen schoonheid;

pracht en praal, maar geen gezelligheid;

plezier, maar geen vreugde;

kennissen, maar geen vrienden;

bedienden, maar geen trouw.

Geld wordt niet voor niks ook wel ‘het slijk der aarde’ genoemd. Het is goed om stil te staan bij de ‘hogere waarden’ in het leven.

Arie Voogt, Aardenburg

Buitensport

Vanuit de Haagse werkelijkheid is het logisch: het kabinet bouwt een coronapas voor de buitensport in als wisselgeld. De Tweede Kamer kan dan ook een succesje claimen en de andere maat­regelen kunnen zonder problemen doorgaan. Het gewone politieke handwerk dus. In het land kijken wij daar ­anders tegenaan. Hoe kan het dat buitensport dinsdag nog levensgevaarlijk was en woensdag niet meer? Voor de geloofwaardigheid van het corona­beleid is deze Haagse strategie funest.

Sjak Rutten, Den Haag

Inclusie

Elma Drayer meent dat ‘inclusie’ een vaag en ongrijpbaar begrip is, terwijl het simpelweg het antoniem is van ‘exclusie’, ofwel ‘uitsluiting’. Een maatschappij waarin ­niemand wordt uitgesloten, waaraan iedereen kan deelnemen op basis van gelijke rechten en plichten. Daar maken we ons in het onderwijs dagelijks hard voor. Niks vaags of ongrijpbaars aan.

Hella Koffeman, Rotterdam

Rekenen

Rekenen met procenten blijft lastig, blijkt. Zie onze krant van 5 november, pagina 4: ‘De inflatie is vorige maand met 3,4 procent gestegen.’ Nee, de prijzen zijn met 3,4 procent gestegen (ten opzichte van het jaar ervoor) en de inflatie is naar 3,4 procent gestegen.

Als de prijs een jaar geleden 100 euro was, is die nu dus 103,40 euro.

De inflatie was een jaar geleden ongeveer 1 procent. De inflatie is dus met 2,4 procentpunt gestegen, oftewel met 240 procent.

Tanja Groenendaal, docent wiskunde bij de opleiding ­commerciële economie, Hogeschool Utrecht

Creativiteit

Bij de discussie in de Tweede Kamer, over de ‘onmogelijke’ evacuatie van mensen uit Afghanistan die voor Nederlandse missies hun leven riskeerden en er daarom nu opnieuw ernstig worden bedreigd, moet ik aan de Nederlandse consul en Philips-vertegenwoordiger Jan Zwartendijk denken.

Hij redde in 1940 vanuit Kaunas, ­Litouwen, met zijn Japanse collega ­Sugihara meer dan 2.000 Joden door hen een visum te verstrekken voor ­Curaçao, een vrij stukje Nederland. Met de Transsiberische spoorlijn ontsnapten ze naar Vladivostok en verder.

Dat leek toen in een veel bedreigender wereld een onmogelijke actie, maar slaagde. Bestaat de creativiteit en moed van Zwartendijk niet meer bij Buitenlandse Zaken?

Pim Ligtvoet, Amsterdam

Bijbaan

Regelmatig staan er in de Volkskrant ­artikelen waarbij het fenomeen ‘bij­banen’ aan de kaak wordt gesteld. In veel van die artikelen wordt echter – in mijn ogen – de verkeerde baan als ‘bijbaan’ aangemerkt.

Het lidmaatschap van de Eerste Kamer is een bijbaan van één dag in de week, naast doorgaans een (parttime)baan van vier dagen. Het hoog­leraarschap van consultants, partners, fiscalisten en ­dergelijke is doorgaans een bijbaan naast de baan bij een adviesbureau.

Los van de vraag of er belangenvermenging plaatsvindt tussen beide banen en of de inbreng van de praktijk waardevol is in de bijbaan, hecht ik er wel aan het begrip ‘bijbaan’ zuiver te houden.

Hans Meijering, Zoetermeer

Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl

Meer over