VerslaggeverscolumnToine Heijmans in Den Haag

Eindelijk weer eens een vrolijke, betekenisvolle protestsong over politiek

null Beeld

Weinig muzikanten wagen zich aan verkiezingsmuziek, dat zijn gescheiden werelden, maar nu klinkt ineens een vrolijk Tweede Tweede Kamer door de speakers, ik stem niet meer op jou. Liedje van Sophie Straat en Wieger Hoogendorp die samen met het Haagse Goldband een politieke lentehit maakten, inclusief videoclip vol kleurige coltruien aan het Binnenhof.

Maar wat zingen ze nu precies?

Oh, ik krijg het niet meer uit mijn kop / Tweede Tweede Kamer / Rot maar lekker op!

‘Iedereen moet gaan stemmen’, zegt Sophie, ’s ochtends aan de koffie, ‘maar dus wel op een vrouw’, zegt Wieger. Sophie: ‘het is een protestlied tegen de witte mannen in pakken die de Tweede Kamer domineren. En dan dus met een knipoog.’

Sophie (Schwarz is haar echte naam) is zangeres en kunstenares, Wieger producer, samen bekend van hun album met ‘principiële smartlappen’ over woningnood, racisme en seksisme (’t Is niet mijn schuld), genomineerd voor een Edison in de categorie ‘Hollands’. Tussen André Hazes en Tino Martin, precies de goede doelgroep: muziek met een boodschap, zeggen ze, moet je niet maken voor degenen die het toch al met je eens zijn.

Wat ze stemmen moet iedereen zelf weten, er is geen voorkeurspartij, ‘als ze maar stemmen op een vrouw’, zegt Wieger. Hun lied is een opgewekte aanklacht tegen een Tweede Kamer die weinig ruimte biedt aan de jonge, diverse buitenwereld. ‘Het is een funky verzetssong’, zegt Sophie: ‘kijk eens hoe cool het is om feminist te zijn. Die boosheid zit er wel in, maar het blijft een vrolijk liedje, anders luisteren de mensen niet die we willen bereiken. We worden nu uitgenodigd bij de meest degelijke radioshows, ook oudere mensen waarderen het. Dat zoeken we.’

Tweede Tweede Kamer / Ik stem niet meer op jou

Tweede Tweede Kamer / Ik stem op een vrouw

Sophie en Wieger. Beeld Sophie Straat
Sophie en Wieger.Beeld Sophie Straat

Dit zijn de verkiezingen met een record aan vrouwelijke lijsttrekkers, zeg ik, ‘dat was in 2010 ook al zo’, kaatst Sophie terug, ‘en ook dat was per ongeluk. Ploumen, Marijnissen, Kaag – supergoede ontwikkeling maar het moet vanzelfsprekend zijn, en dat is het niet. Mensen van kleur zie je al helemaal niet in de Tweede Kamer, dat is schandalig.’

’Wieger: ‘Misschien hadden we die ook…’

Sophie: ‘Je kunt niet álles uitleggen in een liedje. Als je een boodschap uit wil dragen, moet je kiezen.’

Ze zaten gedrieën in de studio, met Boaz Kok van Goldband, en besloten een nummer te maken over politiek. Eerst dachten ze aan een dierentuin, met politici als dieren, totdat Sophie Tweede Tweede Kamer begon te zingen en zei dat het over vrouwen moest gaan. Een boze vrouw noem je hysterisch / een boze man is principieel, zong Sophie, ‘die tekst vond ik zó hard’, zegt Wieger.

En daar dan een lekkere ska-sound onder. Doet denken aan Doe Maar, maar zelf vergelijken ze hun muziek liever met een ander icoon uit de gouden jaren tachtig: Klein Orkest, dat protest tot mooie liedjes smeedde, ‘esthetisch’, zegt Wieger, ‘maar met héél veel lading’. Hits als ‘Koos Werkeloos’ (die politieke Haagse maffia / die blijft maar korten op de minima) en ‘Over de Muur’ - dát was nog eens geëngageerd.

Groot voorbeeld is ook de Zangeres Zonder Naam, die onverbloemd zong over racisme (Hij was maar ’n neger, 1965), de Vietnamoorlog, homorechten. ‘Die was haar tijd zó ver vooruit, dat ze boos op haar waren’, zegt Sophie. ‘Tegenwoordig zie je engagement alleen nog maar in de hiphop.’

Doe mij maar feminisme, het is de hoogste tijd / Ik wil alleen maar vrouwen, hoger op de lijst

Goldband is een mannengroep bestaande uit drie stukadoors, genoemd naar een sneldrogend merk gips en bekend van Dun smeren, geld verdienen. ‘Ze hebben vooral mannen als fan’, zegt Wieger, ‘en daarom is het zo goed om met ze samen te werken. Horen die ook eens dat ze moeten stemmen op een vrouw.’

Maar de videoclip is gemaakt door louter vrouwen, ‘dat móest’, zegt Sophie, ‘dat kost wat meer moeite, maar het kan. Het is gemakkelijk een cameraman te nemen die je kent, maar ik stuur liever duizend e-mails tot ik een cameravrouw heb gevonden.’

Wieger: ‘En nu al vragen mensen ons: heb je haar gegevens?’

Sophie: ‘Zo werkt het dus. Ook in de politiek. Kun je geen vrouw vinden? Zoek dan harder. Wat is daar moeilijk aan?’

Meer over