CommentaarSander van Walsum

Een blik met nieuwe ic-verpleegkundigen trekt een ziekenhuis niet zomaar open

Het belang van het beroep is helaas niet maatgevend voor zijn aantrekkelijkheid.

null Beeld Hollandse Hoogte / Rob Engelaar
Beeld Hollandse Hoogte / Rob Engelaar

Wat voor de samenleving als geheel geldt, geldt in nog sterkere mate voor de gezondheidszorg: ze is slechts in zeer beperkte mate maakbaar. Wat op papier wenselijk en noodzakelijk is, blijkt in de complexe praktijk vaak niet uitvoerbaar. Zo becijferde het Landelijk Netwerk Acute Zorg (LNAZ) nog vóór het einde van de eerste coronagolf dat de ic-capaciteit van de Nederlandse ziekenhuizen structureel moest worden verhoogd naar 1.350 bedden (tegen 900 in 2019), en dat in noodgevallen – zoals een tweede golf – een ‘opschaling’ naar 1.700 bedden mogelijk zou moeten zijn. Daarbij sprak het LNAZ de verwachting uit dat het virus ‘persisteert’, en dat ‘een vaccin voorlopig nog niet beschikbaar is’.

Ruim een jaar later kan worden vastgesteld dat die laatste verwachting te somber was en dat de bepleite capaciteitsuitbreiding bij lange na niet is gehaald. Mogelijk hangt het een wel met het ander samen: de snelle ontwikkeling van werkzame vaccins wekte de (gegronde) hoop dat de pandemie snel onder controle te krijgen was, en dat de druk op de gezondheidszorg zou afnemen.

Hoe het ook zij: aan de vooravond van een mogelijke najaarsgolf is de ic-capaciteit nog lang niet op oorlogssterkte gebracht. De eerste drie golven hebben zelfs bijgedragen aan een verergering van de problemen: de werkdruk op de ic’s is erdoor toegenomen, met een uitstroom van ic-verpleegkundigen als gevolg. In sommige ziekenhuizen is vanwege corona de omscholing van reguliere verpleegkundigen tot ic- verpleegkundigen tijdelijk stilgelegd. Uit een rondgang van de Volkskrant langs veertien ziekenhuizen bleek dat de ic-capaciteit niet alleen is achtergebleven bij de verwachtingen van een jaar geleden, maar soms zelfs is afgenomen.

In het ingewikkelde krachtenveld van de gezondheidszorg zijn simpele oplossingen niet voor handen. Te meer niet, omdat mogelijke oplossingen – zoals de inzet van ic-personeel in andere ziekenhuizen – afbreuk kunnen doen aan de aantrekkelijkheid van het beroep. Meer heil is te verwachten van de inzet van lager geschoold personeel voor relatief eenvoudige werkzaamheden in de ic’s, de inzet van asielzoekers die in het land van herkomst een medische scholing hebben genoten en een verbetering van arbeidsomstandigheden en loopbaanperspectieven voor ic-verpleegkundigen. Ook daar had het LNAZ vorig jaar al op aangedrongen.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Meer over