opinieactivisme

Dieractivisten die het bestuur naar hun hand kunnen zetten, vormen een bedreiging voor de Nederlandse democratie

De provincie Flevoland lijkt een krachtig bondgenootschap te koesteren met ‘dieractivisten’. En dat is slecht nieuws voor de democratie, waarschuwt milieufilosoof Jozef Keulartz.

Jozef Keulartz
Een edelhert in de Oostvaardersplassen. Beeld ANP
Een edelhert in de Oostvaardersplassen.Beeld ANP

Op 19 september hebben Gedeputeerde Staten (GS) van Flevoland aan Staatsbosbeheer opdracht gegeven om zeker duizend edelherten in de Oostvaardersplassen (OVP) af te schieten. Het afschot zou eind oktober moeten plaatsvinden, wanneer de bronstperiode van de dieren voorbij is.

Uit de toelichting op de opdracht blijkt opnieuw dat de provincie een krachtig bondgenootschap koestert met de ‘dieractivisten’ die regelmatig hun toevlucht hebben gezocht tot illegale acties waarmee ze de openbare veiligheid in gevaar brachten. En die zich bovendien meer dan eens schuldig hebben gemaakt aan serieuze doodsbedreigingen aan het adres van boswachters, ecologen en beleidsmakers.

Win-win bondgenootschap

Dat strategische bondgenootschap strekte beide partijen tot voordeel: de activisten vonden een gewillig oor bij de provincie, die al snel concessies deed en de activisten tegemoet kwam door Staatbosbeheer opdracht te geven om – tegen het advies van alle experts in – de dieren bij te voeren. Op haar beurt kon de provincie onder verwijzing naar de demonstraties en protestacties betogen dat er geen maatschappelijk draagvlak was voor de voortzetting van het huidige beleid.

De toelichting op de opdracht tot afschot levert nieuw bewijs voor dit bondgenootschap. Om deze opdracht mogelijk te maken moet worden afgeweken van bestaande beleidsregels. Zo bestaat er op dit moment geen Faunabeheerplan voor de Oostvaardersplassen, een voorwaarde om tot afschot te mogen overgaan. Afwijking van dergelijke beleidsregels is volgens artikel 4.84 van de Algemene wet bestuursrecht alleen ‘mogelijk indien toepassing van de beleidsregels voor een of meer belanghebbenden gevolgen zou hebben die wegens bijzondere omstandigheden onevenredig zijn in verhouding tot de met de beleidsregel te dienen doelen.’

Democratische droefenis

Volgens de provinciebestuurders is dit inzake de Oostvaardersplassen inderdaad het geval. Zij zijn van oordeel dat de omstandigheden, die zich hier afgelopen winter voordeden, voor meerdere belanghebbenden onaanvaardbaar waren en veel maatschappelijke onrust veroorzaakten.‘Deze situatie heeft mede geleid tot omslag in denken over planmatig beheer van grote grazers in de Oostvaardersplassen. Daarom zou wachten op een nieuw Faunabeheerplan waarin dit nieuwe beheer is vastgelegd leiden tot onaanvaardbare vertraging met oog op voorkomen van mogelijk lijden.’

Het is droevig gesteld met de democratie in Nederland wanneer groepen die de openbare veiligheid in gevaar brengen, het beleid naar hun hand kunnen zetten. Bijvoorbeeld door langzaamaanacties en het doorknippen van hekken waardoor dieren op de rijbaan belanden, en die bovenal de persoonlijke veiligheid van mensen en organisaties met behulp van bombardementen van haatmails en dreigementen met geweld in het gedrang brengen.

Jozef Keulartz is milieufilosoof en voorzitter van de Stichting Natuurlijke Processen.

Meer over