ColumnLoes Reijmer

De toelating van ON! is het kapiteel op een nieuwe radicale zuil

null Beeld

In het profiel dat de Volkskrant vrijdag publiceerde van Arnold Karskens, voorzitter van de omroep Ongehoord Nederland!, stonden wat zinnen die de nieuwsgierigheid prikkelden.

‘In Trouw zei Karskens vorig jaar dat hij Jezus heeft ontmoet en later een brief van hem kreeg, die hij is kwijtgeraakt. ‘Doodzonde. Een brief van Jezus, wie heeft zoiets?’’

En: ‘Toen Karskens de Turks-Griekse grens overstak, zat hij bijna in het bootje waar het aangespoelde jongetje Alan in had gezeten, zei hij tegen De Telegraaf. ‘Hij zat in het bootje waar ik de nacht ervoor niet in wilde. Ik koos voor een iets stabieler schuitje.’’

Geef het iemand maar te doen. Op cruciale momenten in de geschiedenis er altijd bij zijn en dan nog de juiste keuze maken ook. En als jij niet naar Jezus kunt toekomen – omdat je pakweg tweeduizend jaar te laat geboren bent, het kan de besten overkomen – dan komt Jezus wel naar jóú toe. ‘Op een dag gaf hij me een hand en het was net alsof ik een warme kruik vastpakte’, las ik gretig verder in Trouw, want hier wilde ik natuurlijk alles over weten. Jezus was erg geïnteresseerd geweest in zijn werk, vertelde Karskens. Bij thuiskomst had hij hem een Nieuwe Revu opgestuurd en daarop had Jezus hem bedankt met een brief.

Een beetje flauw misschien om het zo uitgebreid op te dissen. Mensen kunnen een mystieke ervaring hebben, fijn dat hij er zo open over wilde vertellen. Maar bij iemand als Karskens staat de mystieke ervaring nu eenmaal louter in dienst van het eigen messiascomplex. Hij is ervan overtuigd ‘een van de weinige mensen’ te zijn die Jezus heeft mogen ontmoeten (ook al was deze Jezus kennelijk dermate bourgeois dat hij over een postcode beschikte), zoals hij er ook van overtuigd is de enige journalist te zijn die zijn werk goed doet. Een man die van strijden tegen ‘de mainstreammedia’ zijn levenswerk heeft gemaakt, tegen de NOS in het bijzonder, de brave taakomroep die hij van ‘fake news’ beticht.

En nu zitten we dus met ON!, weer een omroep die ‘het andere geluid’ belooft te laten horen, wat in dit geval ook opgeklopt wantrouwen en complotdenken betekent. De organisaties die gaan over de toelating van nieuwe omroepen deden dat tandenknarsend, omdat de wet geen kwalitatieve richtlijnen formuleert voor toelating. De Raad voor Cultuur vreest zelfs dat ON! het omroepbestel ‘aanzienlijke schade’ kan toebrengen, maar moest wel positief adviseren. Het omroepsysteem is niet opgewassen tegen nieuwkomers die zich buiten de norm plaatsen.

De video’s van ON! hangen met plakband aan elkaar en daarom lijkt het moeilijk de toetreding serieus te nemen. Toch is het een belangrijk moment. Het is het kapiteel op een nieuwe zuil waar de afgelopen jaren voortvarend aan gebouwd is. Een zuil met online media als De Dagelijkse Standaard en Café Weltschmerz, met complotkranten als Gezond Verstand en De Andere Krant, met uitgeverij De Blauwe Tijger en met politieke partijen als Forum voor Democratie en de PVV. Radicaal-rechts veelal, of in ieder geval met een sterk anti-overheidsdenken. De voormannen behoorden ooit tot de elite, of wilden dat graag, en toen ze geen toegang (meer) kregen vanwege hun radicale opvattingen, bouwden ze ‘aan een eigen zuil naast wat tegenwoordig de ‘mainstreammedia’ heet’, analyseerde De Groene Amsterdammer in december.

Vanaf volgend jaar maakt ON! dus onderdeel uit van diezelfde mainstreammedia. Voor de pluriformiteit is dat een goede zaak, hoor je dan te zeggen. Het lijkt me vooral alarmerend dat de radicale, soms ontwrichtende ideeën van Karskens en co. voortaan het kwaliteitsstempel van de NPO dragen – naast de zegen van Jezus, natuurlijk.

Meer over