tv-recensiefrank heinen

De ene door 9/11 getekende vliegenier is de andere niet

null Beeld

Bashir is 40. Hij is Afghaan. Bashir kent zijn land niet zonder oorlog. Naast zijn werk als vrachtwagenchauffeur klust hij bij in het circus, als instructeur van de Wall of Death, een attractie waarin motorrijders heel hard over een tonvormige baan scheuren. Hij liet er Sinan Can vrijdagavond, in de eerste aflevering van My 9/11 op NPO1, een filmpje van zien.

My 9/11 is een van de interessantste programma’s uit de stroom aan series, documentaires, achtergrondverhalen, reportages, interviews, podcastseries en herhalingen betreffende de aanslagen die dezer dagen over kijkers, lezers en luisteraars wordt uitgestort. In de meeste gevallen is het de herinnering aan die ene dag waar al het andere omheen draait. Zoals in het gesprek dat Floortje Dessing, Cans medepresentator in My 9/11, had met David Chong, een politieagent die erbij was en die er, bijna twintig jaar later, aan de keukentafel, in gedachten nog steeds bij leek te zijn.

Nieuwsuur concentreert zich dezer dagen op de nasleep, met kleine, mooie reportages. In de eerste aflevering, over het restaurant Windows on the World, dat in de top van de North Tower zat, lag de nadruk nog op die fatale septemberdinsdag. Aflevering 2 vertelde dinsdag het verhaal van Mohammed Bahe, die na de aanslagen een moskee opzette en werd geconfronteerd met schier eindeloze argwaan en bemoeienis van inlichtingendiensten. Nog altijd huist in Mohammed een restje drift dat, altijd als hij een politiecontrole ontwaart, even dreigt te ontbranden: ‘Als jullie steeds zeggen dat ik een terrorist ben, nou, misschien ben ik dat dan wel. Misschien moet ik dan maar iets gaan opblazen.’ In plaats daarvan richtte hij de vrijwilligersorganisatie Muslims Giving Back op, die maaltijden regelt voor de daklozen van New York.

Rudi Dekkers in Rudi – Achtervolgd door 9/11. Beeld
Rudi Dekkers in Rudi – Achtervolgd door 9/11.

Een wat aparte loot aan de 9/11-herinneringsboom is de documentaire Rudi – Achtervolgd door 9/11 van Alessio Cuomo, die sinds deze week op Videoland staat. In drie korte afleveringen vertelt Cuomo het verhaal van Rudi Dekkers, de vliegschoolhouder die kaper Mohammed Atta (‘Gewoon een lul, gewoon een lul’) als leerling had. In de documentaire lijkt Dekkers een personage in een avonturenfilm. Na een aanvankelijk verwarrende mix tussen terugkijken op het wereldnieuws van destijds (inclusief good old Max Westerman die in slow motion een glaasje water drinkt) en gesprekken met Dekkers over zijn rommelige levenswandel, rijst in de loop van de film het beeld op van een wonderlijke kletsmajoor, een pechvogel wiens opportunisme hem sinds de dag van de aanslagen van de ene ellende naar de andere heeft geleid: Dekkers hobbelde van de war on terror zo de war on drugs binnen.

Net als het leven van Bashir is ook het leven van Dekkers door 9/11 onherstelbaar beschadigd. Maar de ene vliegenier is de andere niet. Bashir vliegt boven zijn stad in een zelfgebouwde paramotor en verspreidt flyers voor de vrede. ‘Ik hoop dat ik dit kan blijven doen tot het vrede is in Afghanistan.’

Meer over