ColumnBert Wagendorp

De avondklok komt en gaat de geesten in dit land definitief scheiden

null Beeld

Het land wordt ernstig bedreigd door de vermaledijde Britse mutant B117 en daarom zullen mogelijk aanvullende maatregelen tegen verspreiding van het coronavirus moeten worden genomen. Het kabinet zal daarom deze week het Outbreak Management Team vragen om ‘nut en noodzaak’ van verzwarende ingrepen duidelijk te maken. Het OMT heeft al een aantal malen laten weten dat invoering van een avondklok is aan te raden, en zal dat advies deze week herhalen. Daarna valt een loodzware stilte in en is het afwachten.

Het middel van de avondklok moet met uiterste omzichtigheid, met geduld en strategisch beleid worden ingebracht in het pakket maatregelen tegen het virus. Daar maakte Mark Rutte dinsdagavond een begin mee. De Engelse variant – de nieuwe stok achter de deur – dwingt ons tot zeer ingrijpende maatregelen, waaronder, mogelijk en moge deze beproeving aan ons voorbij gaan, de avondklok. We hebben, zei Rutte, niet de luxe bepaalde maatregelen definitief af te voeren. Zoals de avondklok – hij sprak het een beetje binnensmonds uit, in de hoop dat niemand in de gaten had waarover hij het had: de avondklok.

‘Alternatieven zijn soms nóg erger’, zei de premier. Welke alternatieven nóg erger zijn dan de avondklok zei hij niet, maar het kan niet anders of hij dacht aan een 24-uursklok en opsluiting van alle burgers tot begin mei.

Het OMT moet een advies uitbrengen, maar Rutte wees alvast op het succes van de avondklok in Antwerpen, waar de avondklok onlangs een ‘indrukwekkende bijdrage’ leverde aan het terugdringen van de verspreiding van het virus. Het R-getal kan met de avondklok wel 0,15 punt naar beneden, en dat is, vooral nu B117 de Noordzee is overgestoken, zeer welkom.

De avondklok is in de ons omringende landen allang ingezet als virusbestrijdingsmiddel, maar bij ons ligt hij gevoelig. Bij Nu.nl hadden ze een instructief filmpje gemaakt over het fenomeen van de avondklok, en na precies 38 seconden viel het woord ‘Spertijd’. De commentator hield zich nog in en zei gelukkig geen ‘Sperrzeit’, maar intussen zagen we wel een filmfragment met nazi’s erin en Anton Mussert. Overdag, dus buiten Sperrzeit, maar niettemin, het was duidelijk. RTL Nieuws had bij een stuk over de avondklok een foto van Den Haag in bange dagen geplaatst, met het bijschrift: ‘De nazi-bezetter op het Binnenhof tijdens de Tweede Wereldoorlog’. De suggestie dat invoering van een avondklok weleens tot een nieuwe inval zou kunnen leiden was niet heel ver weg.

De Tweede Kamer was in het najaar in meerderheid tegen een avondklok en ook de burgemeesters en de politie moesten er niks van weten. De avondklok is in Nederland zo’n no-goarea, dat hij niet eens is opgenomen in de coronawet. Gaat het kabinet in op het advies van het OMT (‘avondklok, hoe eerder hoe beter’), dan zal het gebruik moeten maken van de Wet buitengewone bevoegdheden burgerlijk gezag (Wbbbg), die eigenlijk is bedoeld voor atoomaanvallen en monsterlijke dijkdoorbraken.

De avondklok is een inbreuk op de persoonlijke levenssfeer, maar dat zijn de gesloten restaurants en de beperkte bezoekregeling ook. Het hele coronabeleid is één grote inbreuk op de persoonlijke levenssfeer.

Maar de avondklok brengt ons terug naar duistere tijden en dan is sentiment opeens sterker dan de ratio. Wat brengt een avondklok teweeg in het getormenteerde brein van een T. Baudet? Ik vermoed een ontploffing. De avondklok gaat de geesten in dit land definitief scheiden.

Meer over