commentaar

Alleen als Tata Steel verduurzaamt, kan het een leidende rol blijven spelen

Opnieuw dreigt de makkelijkste maatregel te worden genomen.

De fabriek van Tata Steel in IJmuiden.  Beeld HH / EPA
De fabriek van Tata Steel in IJmuiden.Beeld HH / EPA

Vakbond FNV heeft een ambitieus plan opgesteld om Tata Steel IJmuiden, de voormalige Hoogovens, duurzaam te maken. Ze willen dat de Nederlandse staalproductie grotendeels gaat draaien op waterstof en groene stroom. Zo kan de CO2-uitstoot in 2030 met 55 procent omlaag en – wellicht nog belangrijker – kan er een einde komen aan de luchtverontreiniging in de regio, die zo ernstig is dat de kans op kanker er aanmerkelijk hoger ligt dan elders.

Het is verheugend om te zien dat de werknemersorganisatie niet alleen kijkt naar werkgelegenheid en arbeidsvoorwaarden, maar ook naar duurzaamheid. Het toont aan dat langzaamaan iedereen doordrongen raakt van de urgentie van het klimaatprobleem. Als Tata Steel er niet in slaagt duurzaam te worden, gaan veel banen verloren, is de redenering van de bond. In het verleden redeneerde de industrie eerder andersom: als we worden gedwongen om duurzaam te zijn, zullen banen verloren gaan, omdat we dan gedwongen zijn productie naar het buitenland te verplaatsen.

De plannen van de werknemers ogen interessanter dan de plannen van Tata Steel zelf. Het bedrijf zet vooral in op de ondergrondse opslag van CO2, mede omdat het daarvoor veel subsidie kan krijgen. Daarmee dreigt opnieuw niet de beste, maar de makkelijkste maatregel te worden genomen. Eerder gebeurde dat ook al bij de inzet van biomassa: dat leek een goede en makkelijke manier om duurzame energie op te wekken, maar wordt inmiddels beschouwd als een maatregel waarmee het milieu amper geholpen is.

Drie sporen

Het klimaatbeleid valt globaal in drieën uiteen. Een: maatregelen waarmee het energieverbruik omlaag kan worden gebracht. Twee: maatregelen waarmee energie schoner kan worden opgewekt. En drie: maatregelen waarmee CO2 kan worden afgevangen. Het eerste spoor zou altijd voorrang moeten krijgen, daarna het tweede, het derde spoor kan hooguit als tijdelijke noodmaatregel dienen.

Tata Steel moet in de eerste plaats proberen het energieverbruik te verlagen. Vervolgens moet de benodigde energie zo veel mogelijk worden vergroend. Als het daarin slaagt, kan het een leidende rol spelen bij de verduurzaming van de wereldwijde staalindustrie. Als dat niet lukt, is er op termijn eigenlijk geen goede reden om de staalindustrie in Nederland te handhaven.

In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.

Meer over