COLUMNSheila Sitalsing

2020 is een beroerd jaar voor de doodstraf dankzij Trump, de wrekende president

null Beeld

Elk jaar op de kortste dag lees ik het jaarrapport van het Death Penalty Information Center, een organisatie zonder winstoogmerk die al dertig jaar heel precies documenteert hoe het ervoor staat met de doodstraf in Amerika. Dat doe ik omdat dit jaaroverzicht een krachtige herinnering is aan het feit dat aan het idee van het beschaafde Westen – landen met een zelfbedachte beschavingsmissie die de wereld zijn overgetrokken om aan zending, missie, kolonisatie, invasie, ideologische hersenspoeling en export van Jingle Bells te doen – nogal wat rafelranden zitten, en dat de rafeligste van die rafelranden de geweldscultuur in de Verenigde Staten is.

Want er zijn genoeg landen in de minder verlichte helft van de wereld waar mensen van staatswege worden omgebracht; China, Iran, Saoedi-Arabië, Irak en Egypte zijn de nummer 1 tot en met 5 in aantallen omgebrachte staatsburgers, voor zover we de gebrekkige informatievoorziening uit die gebieden kunnen vertrouwen. Maar er is maar één land uit dat zelfbenoemde beschaafde Westen waar de staat zijn eigen onderdanen laat doodspuiten wanneer die tekort zijn geschoten of anderszins teleur hebben gesteld: het land van het recht om wapens te dragen, het land dat een schrijver als David Vann baarde die adembenemende boeken schreef over de verpletterende alledaagsheid en vanzelfsprekendheid van dodelijk geweld, altijd en overal.

In dat land dus gaat het elk jaar beter met de doodstraf. Omdat er elk jaar wel een staat is die de doodstraf op staatsniveau afschaft (Colorado was dit jaar de 22ste staat die dat deed), of al langer dan tien jaar niet meer heeft uitgevoerd (Louisiana en Utah sloten zich dit jaar aan in deze gestaag groeiende rij). Waardoor in de diverse staten dit jaar ‘maar’ zeven mensen stierven op last van de autoriteiten, van wie drie in Texas.

Dat was een beetje dankzij corona want de uitvoerders van de doodstraf willen zelf natuurlijk niet dood, en al helemaal niet aan een virus. En een beetje dankzij de rap draaiende wind die nieuwe overtuigingen naar binnen waait; dat het principieel onjuist is om iemands leven te eisen. Omdat ook de rechtvaardigste rechter zich altijd kan vergissen, omdat er gruwelijke vooroordelen zitten ingebakken in het systeem ten nadele van jonge zwarte mannen, en omdat het domweg niet aangaat om als staat te beschikken over leven en dood van de mensen voor wie je er moet zijn.

Tegelijk was 2020 een beroerd jaar voor de doodstraf. Omdat het een president had die de geweldscultuur begrijpt en waardeert en voorleeft, een man die gelooft in de wrekende overheid. Daarom stuurde hij dit jaar tien mensen naar hun beul, namens de federale overheid. Daar zaten mensen bij die geestelijk niet in orde zijn, of die hun misdaden begingen toen ze 18 waren, of 19, een leeftijd waarop je dingen kan doen waar je later verschrikkelijke spijt van kan krijgen. Dat kon de wrekende president niet schelen.

Voor het eerst in 17 jaar liet hij daarom de federale overheid aantreden om mensen te laten doden. Achter elkaar. Ze heetten Daniel Lee, Wesley Purkey, Dustin Honken, Lezmond Mitchell, Keith Nelson, William LeCroy, Christopher Vialva, Orlando Hall, Brandon Bernard, Alfred Burgeois.

De nieuwe president is tegen de federale doodstraf. Zo wordt het op een dag misschien wel een beschaafd land.

Meer over