Beter LevenKoningsdag

Zo kun je toch wat maken van de tweede corona-Koningsdag

Vorig jaar verzuchtte de Koning nog in zijn toespraak dat hij hoopte ‘dat het de eerste maar ook de aller-, allerlaatste Koningsdag-thuis van de geschiedenis zal zijn’. Deze hoop is inmiddels allang vervlogen. Het voordeel van de tweede corona-Koningsdag: we hebben deze keer wel tijd om coronaproof festiviteiten neer te zetten.

Koning Willem-Alexander en koningin Máxima praten op Koningsdag 2020 vanuit Paleis Huis ten Bosch via een videoverbinding met Nederlanders, verspreid door het land. Vanwege de coronacrisis was de viering in Maastricht afgelast. Beeld ANP
Koning Willem-Alexander en koningin Máxima praten op Koningsdag 2020 vanuit Paleis Huis ten Bosch via een videoverbinding met Nederlanders, verspreid door het land. Vanwege de coronacrisis was de viering in Maastricht afgelast.Beeld ANP

Het officiële programma

De verjaardag van Koning Willem-Alexander start traditiegetrouw met het hijsen van de Nederlandse vlag. Gemeentes nodigen inwoners uit ook de vlag te hijsen, mét oranje wimpel. Dat kan vanaf 6.23 uur, wanneer de zon is opgegaan.

Tip: bak je eigen tompouce

We kennen allemaal de schokkende beelden nog van vorig jaar. Lange rijen voor de Hema voor een oranje tompouce. Dat willen we niet nog een keer meemaken. Bovendien zijn zelfgemaakte tompouces veel lekkerder. Gelukkig is daar Meester Patissier Robèrt van Beckhoven van Heel Holland Bakt, die het uitlegt in een video. Mocht je denken: zelf bladerdeeg maken lukt mij nooit, dan is daar die andere tv-kok, Rudolph van Veen, die gewoon een pakje diepvriesbladerdeeg gebruikt. Idee: oefen vast een keer dit weekend zodat je de techniek voor de 27ste beheerst.

Vanaf 9.30 uur klinken op tientallen beiaards door het hele land bekende (vaderlandse) liederen en het lied van de Koningsspelen Zij aan zij. De Koninklijke bond van Oranjeverenigingen roept klokkenluiders op om overal in Nederland tussen 9.55 en 10.00 uur de klokken te laten luiden ‘als teken van verbinding’.

Om 10 uur ’s ochtends op Koningsdag mogen we weer met zijn allen het Wilhelmus zingen (of spelen) in de voordeur, op het balkon of in de tuin. De voordeurorkesten zijn de corona-variant van de nostalgische aubade bij het gemeentetehuis, waarbij het plaatselijke orkest de muziek verzorgde. Tijdens Koningsdag 2020 vroeg het Amsterdamse Concertgebouw mensen om zelf het Wilhelmus te spelen of zingen, waarvoor het partijen van het nationale volkslied beschikbaar stelde voor allerlei instrumenten en koren. Deze zijn hier nog steeds te downloaden.

Koning Willem-Alexander, Koningin Máxima en de prinsessen Amalia, Alexia en Ariane zingen voor Paleis Huis ten Bosch het Wilhelmus op Koningsdag 2020.  Beeld ANP
Koning Willem-Alexander, Koningin Máxima en de prinsessen Amalia, Alexia en Ariane zingen voor Paleis Huis ten Bosch het Wilhelmus op Koningsdag 2020.Beeld ANP

De Oranjebond noemt het uur tussen 10.00 en 11.00 uur het nationale buitenspeeluur. De branchevereniging van speeltuinen spoort de leden aan om activiteiten te organiseren, de scouting organiseert verschillende activiteiten en ook Jantje Beton en YMCA Nederland bieden speeltips aan.

Vanaf 10.50 uur begint de live-uitzending op NPO 1 (online te volgen op Koningsdageindhoven.nl). Koning Willem-Alexander en koningin Máxima zijn in Eindhoven maar krijgen geen traditionele rondgang door de stad. Ze brengen een bezoek aan de High Tech Campus, waar ze in een studio een programma voorgeschoteld krijgen van muziek en techniek. Om inwoners de kans te geven toch even naar het koninklijk gezin te zwaaien zullen er drones over de stad vliegen. Inwoners wordt opgeroepen om tuin, balkon en huis oranje te versieren. Kinderen worden opgeroepen om de digitale versie van Eindhoven in de game Minecraft te versieren.

De High Tech Campus in Eindhoven, waar koning Willem-Alexander, koningin Máxima en hun drie dochters Koningsdag 2021 zullen vieren.  Beeld ANP
De High Tech Campus in Eindhoven, waar koning Willem-Alexander, koningin Máxima en hun drie dochters Koningsdag 2021 zullen vieren.Beeld ANP

De Oranjebond initieert ook een ouderenprogramma met de ANBO en Omroep MAX. Vanaf 14.00 uur is er een Koningsdag-special voor senioren op Omroep Max te zien. Ook wordt het project ‘Post voor het Paleis’ gepresenteerd, brieven van ouderen aan de koning waarin ze hun ervaringen van deze tijd opschrijven.

Om 16.30 uur is het tijd voor de Nationale Toost. De organisatie van de Nationale Toost roept op in of rond het huis het glas te heffen. De Nationale Toost werkt samen met het Oranje Fonds, de stichting die streeft naar sociale verbinding. De Nationale Toost roept dan ook op om een ‘borreltje’ te geven aan ‘een bekende die misschien wat eenzaam is’, of een borreltje van 2,50 euro te doneren aan het Oranje Fonds.

Tip: bestel een borrelbox bij lokale horeca

Support your local horeca, dat kunnen ze wel gebruiken in deze tijd. Bestel hapjes, borrels of een diner bij jouw favoriete horecazaken in de buurt. Veel lokale horeca of winkels hebben speciale oranje-borrelboxen samengesteld.

Vrijmarkten

Alwéér geen echte vrijmarkt. Begint de rommel op zolder zich nu wel erg op te stapelen, probeer het dan virtueel. Vorig jaar was de eerste digitale kleedjesmarkt op de speciaal ingerichte pagina op Marktplaats een aardig succes, er stonden zo’n 115.000 digitale kleedjes online. Dit jaar doet ook Mijn Webwinkel mee door iedereen die dat wil een gratis online kraampje aan te bieden waar tot vijftig items digitaal uitgestald kunnen worden.

Koningin Máxima opent de digitale kleedjesmarkt 2020 samen met haar dochters Amalia, Alexia en Ariane.  Beeld ANP
Koningin Máxima opent de digitale kleedjesmarkt 2020 samen met haar dochters Amalia, Alexia en Ariane.Beeld ANP

Verder doen we zelf een duit in het zakje. Verslaggeefster en Marktplaatsadept Gidi Heesakkers komt voor het tweede jaar op rij met de grote ‘papieren vrijmarkt’ in de krant (en online uiteraard), in de hoop toch een béétje dat slenteren-langs-de-kleedjes-met-een-halve liter-in-de-hand-gevoel op te wekken. Ben jij vrijmarktfan en heb je een doos opgespaard spul in de schuur of op zolder? Meld je tot 21 april aan via papierenvrijmarkt@volkskrant.nl, met één topstuk én iets uit de categorie ‘aan de straatstenen niet kwijt’. Vermeld je naam en woonplaats.

Bekijk hier de Volkskrant vrijmarkt van vorig jaar.

Tip: dos je uit, dat is de halve sfeer

Het is dit jaar zoeken naar een originele oranje-uitdossing met gesloten winkels – in de meeste lokale drogisterijen staat het oranje-schap er wat verstopt en ongeïnspireerd bij. Maar je hebt vast nog wel wat in de kast. En een oranje mondkapje is zó gemaakt. Heineken, de commerciële koning van de oranjeoutfit, komt overigens voor het gemak met een multi-inzetbaar oranje hawaïhemd, voorzien van diverse sportsymbolen, kronen, de Nederlandse leeuw en het Volkslied. Heineken: ‘Wel zo duurzaam want het kan dus bij meerdere oranjegelegenheden zoals Koningsdag, de F1, het EK, en de Spelen gedragen worden.’

Oranjeverenigingen

De Koninklijke Oranjebond roept lokale oranjeverenigingen op om niet bij de pakken neer gaan zitten en coronaproof activiteiten te verzinnen. Check lokale media of de site van de plaatselijk oranjevereniging voor activiteiten bij jou in de buurt, of laat je inspireren en organiseer zelf iets. De Oranjebond vraagt om het insturen van ideeën, en kan mensen met een goed idee in contact brengen met Oranjeverenigingen. We zetten een paar initiatieven op een rij:

Bergen op Zoom wil de traditie van een kater op Koningsdag hoog houden en organiseert een Koningsnacht-bingo, met een oranjepakket van een lokaal café en flessen oranjedrank van een lokale speciaalzaak. Verder wordt de tijd tussen het zingen van het Wilhelmus en het nationale proostmoment opgevuld met bak- en kookworkshops.

De Oranjevereniging van de gemeente Maarn viert de hele dag feest op YouTube, met ochtendgymnastiek, klokluiden en vlag hijsen, optredens, de ingezonden filmpjes-show, een film over Maarn, een digitale rondleiding door het stadhuis en tot slot een pubquiz.

Tip: oud-Hollandse spelletjes

Het leuke van Koningsdag zijn toch de kneuterige tradities. Koekhappen en balgooien op de vrijmarkt, dat kun je thuis ook prima doen. In de tuin of op de stoep. Hier vind je, ter inspiratie, 25 oud-Hollandse spelletjes op een rij. Lauw bier, een koude pannenkoek, een volle blaas en slechte muziek erbij, en het is net echt.

De gemeente Houten roept inwoners op hun huis zo oranje mogelijk te versieren. Houtenaren kunnen een wandeling door de gemeente maken en de mooiste huizen via sociale media delen. De winnaar van het mooist versierde huis krijgt een prijs.

De Oranjevereniging Leiden houdt een online programma met een koningsloterij, een fotowedstrijd, een kleurplaatwedstrijd en de talentenshow Leiden’s Got Talent. Hiervoor kunnen deelnemers van alle leeftijden een filmpje insturen in de vier categorieën: zang, dans, muziek en overig. De filmpjes worden op Koningsdag getoond, en diezelfde dag maakt de jury de winnaar bekend.

Ook voor Amstelveense kinderen die balen dat ze hun viooltalent niet op de vrijmarkt te gelde kunnen maken, organiseert Stichting Amstelveen Oranje een digitale talentenmarkt. Kinderen kunnen – met toestemming van hun ouders – hun talenten laten zien in een leuke oranje-video van maximaal één minuut. De hoofdprijs is nu 500 euro, aangevuld met donaties van familie of plaatsgenoten. De opbrengst gaat niet in de pet van de winnaar, maar naar een door hem of haar gekozen lokale club of goed doel.

Kinderen doen hun best een extraatje te verdienen op de Vrijmarkt in het Vondelpark (2017). Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Kinderen doen hun best een extraatje te verdienen op de Vrijmarkt in het Vondelpark (2017).Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

OranjeComite Woudenberg heeft een Oranje-puzzeltocht uitgezet. ‘Door het hele dorp verspreid zijn er zo’n 125 ramen dichtgeplakt met de oranje kleur’, meldt de organisatie. ‘Op elk oranje raam is een puzzelaanwijzing geplakt.’ Ook is er een Oranje-voetbaltoernooi voor kinderen onder de 17 (zonder toeschouwers), en kinderen worden uitgenodigd om op Koningsdag een stoepkrijttekening te maken. De mooiste tekening krijgt een prijs(je). Ook kunnen kinderen een eigen knikkerbaan maken, geïnspireerd door het tv-programma Marble Mania. De Oranjeverenging kiest uit de opgestuurde video’s de mooiste, en komt langs met een prijs.

Meer over