Na de opening bleef het akelig stil in pretpark Yumble

Het zou het attractiepark van de toekomst worden, vol virtual reality en 3D-technieken. Maar ondanks een miljoeneninvestering en wilde exportplannen loopt het al snel uit op een fiasco.

De attractie Twister in pretpark Yumble in Roermond, in 2015. Beeld PhotoCord
De attractie Twister in pretpark Yumble in Roermond, in 2015.Beeld PhotoCord

Een vrouw met vier kleine meisjes wandelt op een zonnige middag in juni 2015 naar het Roermondse attractiepark Yumble. Na een lange autorit staan de kinderen te trappelen om een verjaardagsfeestje te vieren. De grote blauwe hal vol virtualreality-attracties in Roermond is uitgestorven. De vijf zijn vandaag de enige bezoekers die hebben gereserveerd. Te weinig om open te gaan, vindt de directie van de 3D-prethal. Een van de meisjes barst in snikken uit. Haastig komt een medewerker naar buiten. Maar hij kan er ook niet meer van maken. Yumble blijft vandaag gesloten. De sluiting op de website aankondigen, lukte niet meer. De websitebouwer is al maanden niet betaald.

Een maand later volgt het definitieve einde van het pretpark, vier maanden na de feestelijke opening.

Yumble was de droom van de twee Utrechtse vastgoedondernemers, Daan de Kruijk (42) en Marc Koerts (46). De Kruijk zocht in Nederland voor projectontwikkelaars bedrijven die op hun bouwlocaties winkelruimte moesten vullen. Koerts werkte twintig jaar in Frankrijk. Hij was onder meer eigenaar van een vakantiepark en freelancer bij een concertorganisator. Begin 2010 keert Koerts terug naar Nederland en gaat net als De Kruijk wonen in Maarsbergen, een dorp op de Utrechtse Heuvelrug. De twee kennen elkaar dan twee jaar, van een vakantie in Frankrijk.

De financiële crisis beleeft in die jaren haar hoogtepunt; het gaat slecht in de vastgoedbranche. De pretparkindustrie is de jaren daarvoor juist enorm gegroeid. De Efteling kondigt de ene na de andere uitbreiding aan. Projectontwikkelaars proberen nu de markt voor kantoren en woningen is stilgevallen, een graantje mee te pikken in de vrijetijdsbranche.

Ook Koerts vindt zijn volgende project in de vrijetijdswereld. Via een investeerder komt hij in contact met Roger Houben, oud-directeur van achtbanenfabrikant Vekoma. Houben wil een eigen attractiepark openen en zoekt nog een locatie. Of Koerts hem daarmee kan helpen? Koerts besluit De Kruijk in het project te betrekken. Gedrieën werken ze het plan uit. In eerste instantie zijn de oude Endemol-studio's in Aalsmeer in beeld. Maar dan vindt De Kruijk een andere locatie: Roermond.

De droom

Jaarlijks weten miljoenen koopkrachtige Duitsers Roermond te vinden. Ze komen er voor het Outlet Center, een luxe winkelcentrum. Maar de stad wil nog meer bezoekers trekken en zoekt daarvoor begin 2010 een nieuwe toeristenattractie. Het is een van de onderdelen van het bouwproject Jazz City, dat ook honderden appartementen, de uitbreiding van het winkelcentrum en een aanlegsteiger voor cruiseschepen omvat. De gemeente levert de benodigde gronden, op een voormalig industrieterrein naast het winkelcentrum, projectontwikkelaars Van Pol Beheer en SDK Vastgoed ontwikkelen het terrein.

Het vinden van een attractie blijkt alleen moeilijker dan gedacht, ondervindt Léon van Horen, directeur projectontwikkeling bij Van Pol Beheer. Eerder kwamen uitbaters van indoorspeeltuinen naar Van Horens kantoor. Maar de projectontwikkelaar wil een 'hoogwaardig leisureconcept', geen klimrekken. Dan belt vastgoedondernemer De Kruijk, die Van Horen kent van een eerder bouwproject in Roermond. Af en toe spreken ze ergens in Nederland af om bij te praten. In een wegrestaurant halverwege de A2 vertelt De Kruijk Van Horen over zijn plannen. Een locatie voor een attractiepark kan Van Horen hem op een presenteerblaadje aanreiken.

De 3D-schietsimulator Asteroids, de topattractie van Yumble. De simulator kostte 750 duizend euro en leverde na het faillissement bij een veiling slechts 17.500 euro op. Beeld
De 3D-schietsimulator Asteroids, de topattractie van Yumble. De simulator kostte 750 duizend euro en leverde na het faillissement bij een veiling slechts 17.500 euro op.Beeld

De Kruijk en Koerts zijn direct enthousiast. De bezoekers van het winkelcentrum willen vast ook naar een pretpark, denken ze. Terwijl De Kruijk op zoek gaat naar financiers, twijfelt Houben aan Roermond als locatie. Een door hem ingeschakeld adviesbureau bevestigt zijn vermoedens. Om de Duitsers in groten getale naar het pretpark te lokken, zijn een fors groter marketingbudget en samenwerking met het Outlet Center nodig. Van de lokale markt in het kleine Roermond moet het pretpark het niet hebben. Na onenigheid beëindigen De Kruijk en Koerts in september 2011 de samenwerking met Houben.

De Kruijk en Koerts zetten het project door, ook al hebben ze zelf geen ervaring in de pretparkbranche. Aan het zwembad op vakantie in Frankrijk ontwikkelt het duo een eigen concept: een interactief digitaal pretpark. De attracties, die gebruikmaken van virtual reality en 3D-films, kunnen met een druk op de knop worden aangepast. 'Bij een traditioneel attractiepark bouw je een achtbaan, maar na korte tijd is de nieuwigheid eraf. Bij een digitaal park, zoals dat van ons, kun je iedere keer nieuwe software gebruiken. Dan heb je in feite een compleet nieuwe ervaring', zegt De Kruijk.

Het duo laat op verzoek van een mogelijke investeerder een ander onderzoeksbureau, Leisure Result, onderzoek doen naar de kans van slagen van het park. In het rapport staat dat het plan kansrijk is. Wel zijn er opnieuw zorgen over de beoogde synergie met het Outlet Center. Over het algemeen gaan mensen niet op één dag naar zowel een attractiepark als een winkelcentrum.

De ambities

De doelstellingen van de initiatiefnemers zijn niettemin torenhoog: 450 duizend bezoekers in het eerste jaar. Het nabijgelegen pretpark Toverland ontving in het openingsjaar 'slechts' 175 duizend gasten.

De ambities van De Kruijk en Koerts reiken echter nog verder. Yumble moet overal in Europa filialen krijgen. De Kruijk is een goede prater die met zijn vriendelijke uitstraling heel wat geregeld krijgt. Overtuigd door zijn enthousiasme blijven de investeerders het project steunen. Het pretpark kan doorgaan.

Daan de Kruijk (rechts in het midden) en Marc Koerts tijdens de persdag, in 2015. Beeld
Daan de Kruijk (rechts in het midden) en Marc Koerts tijdens de persdag, in 2015.Beeld

In mei 2014 steekt bouwbedrijf VolkerWessels de eerste schop in de grond. Voor de lokale televisie spreekt verantwoordelijk wethouder Gerard IJff van Roermond de hoop uit dat door Yumble toeristen 'niet een dagje, maar zelfs een weekend of een week naar Roermond toegaan'. De Kruijk straalt: vier jaar heeft hij eraan gewerkt en nu worden de plannen eindelijk werkelijkheid. Hij noemt het, terugkijkend op het avontuur, een jongensdroom. Wie wil er nu niet zijn eigen pretpark beginnen?

Maar er zijn financieringsproblemen. De Rabobank en de Limburgse investeringsbank LIOF hebben leningen verstrekt van in totaal circa 5,5 miljoen euro. De Kruijk en Koerts hebben zelf ook een behoorlijk bedrag ingelegd. Maar het blijkt niet genoeg om alle plannen te realiseren.

Henk Roodenburg, op dat moment directeur van achtbanenfabrikant Vekoma, ziet wel iets in de plannen. Via Busoco BV, krijgen de ondernemers daarom een overbruggingskrediet van een miljoen euro. Roodenburg wil dat miljoen wel voor de opening van het park terug hebben. En hij wil op papier niet betrokken zijn.

Het fiasco

Een paar maanden voor het begin van de bouw wordt de lokale horeca-ondernemer Wim Cox voor een miljoen euro aandeelhouder in Yumble. Toch blijken ook die investeringen onvoldoende te zijn om de grootse ambities te realiseren. Drie maanden voor de opening van het park worden de financiële problemen acuut. De Kruijk en Koerts besluiten daarom alvast met de onlinekaartverkoop te beginnen. De teleurstelling bij de twee mannen is groot wanneer bijna niemand een kaartje koopt. Doordat het duo op de marketing heeft bezuinigd, heeft nog bijna niemand van Yumble gehoord. Onhandig, want zo'n vernieuwend attractiepark aan het publiek verkopen is lastig. Het concept laat zich met niets vergelijken.

De financiële situatie blijft nijpend, maar daar is tijdens de opening op 21 maart 2015 weinig van te merken: de hal is prachtig versierd. Dat lokale aannemers tot 4 uur 's nachts hebben staan timmeren om alles af te krijgen, weet niemand. Glunderend kijken De Kruijk en Koerts naar het tafereel van rennende kinderen en champagne drinkende volwassenen. 'We hebben inmiddels aanvragen voor een Yumble uit vijf landen', zegt De Kruijk tegen een verslaggever van Looopings.nl, een blog voor pretparkfanaten. 'Dat we gaan exporteren staat voor mij even zo vast als dat ik vier jaar geleden zei: 'Ik ga een Yumble bouwen.' Ik denk dat de eerste over een jaar open is.'

Maar nadat de 1.200 genodigden het park rond het middaguur hebben verlaten, wordt het akelig stil. De directie en medewerkers staan verloren tussen de ballonnen. In de weken erna komt haast niemand naar het park. De problemen beginnen al bij de locatie. Bijna alles van van het Jazz City-project heeft vertraging opgelopen. Het winkelende publiek moet daarom een onverhard parkeerterrein oversteken om bij Yumble te komen. En de samenwerking met het Outlet Center is uitgebleven. Veel medewerkers van het Outlet Center zijn niet eens op hoogte van het park en wat je er zoal kunt doen.

Het pretpark zelf kan daarnaast op weinig enthousiasme van kenners rekenen. Er is een gebrek aan sfeer: technomuziek galmt door de hal en de attracties zijn nauwelijks gethematiseerd. De aankleding blijft beperkt tot stickers. De 3D-films, belangrijk om van de interactieve attracties een beleving te maken, zijn volgens pretparkfanaten van slechte kwaliteit.

Het pand van Yumble in Roermond. Beeld
Het pand van Yumble in Roermond.Beeld

En dan zijn er nog de technische mankementen. Topattractie Asteroids, een 3D-schietsimulator van 750 duizend euro, doet het vaker niet dan wel. De directie legt de verantwoordelijkheid bij de leverancier. Die komt maar niet met een oplossing voor het probleem.

Alsof dat allemaal nog niet genoeg is, krijgt het park ook nog slechte publiciteit. Looopings.nl meet de vele gebreken van Yumble breed uit. Een van de redacteuren stelt achteraf dat het park iets weghad van een overdekte dorpskermis. Ook de entreeprijs, 16,50 euro per persoon, is volgens Looopings.nl te duur.

Het einde

De enorme bezoekersaantallen en de door de initiatiefnemers gehoopte synergie met het Outlet Center: ze blijven allemaal uit. Ondertussen stapelen de rekeningen zich op. Begin juli willen de lokale aannemers en toeleveranciers geld zien. De Kruijk roept daarop de aandeelhouders bijeen; hij heeft meer geld nodig. Iedereen gaat akkoord met zijn laatste reddingsplan, enkel het LIOF laat op zich wachten. Met een e-mail bezegelt de investeringsbank het lot van Yumble: ze gaat niet akkoord. Daarna trekken ook de andere investeerders zich één voor één terug.

De droom van De Kruijk en Koerts spat uiteen, amper vier maanden nadat de deuren opengingen. Tientallen lokale ondernemers kunnen naar hun geld of spullen fluiten. De investeerders, samen goed voor ongeveer 10 miljoen euro, zijn hun geld kwijt. Alleen de Rabobank heeft zich goed ingedekt en weet het verlies te beperken. Jazz City BV, eigenaar van het pand, krijgt ook een behoorlijke klap: de bouw kostte 11 miljoen. Na het faillissement wordt de inboedel van het park geveild. Voor de attracties is weinig interesse. Schietsimulator Asteroids gaat voor 17.500 euro onder de hamer. Ruim 730 duizend euro minder dan wat topattractie ooit kostte.

Yumble niet het enige project van pretparkduo

Yumble is niet het enige pretparkproject van De Kruijk en Koerts. De volgende loot aan hun stam zou het This is Holland-paviljoen zijn. Een toeristische attractie die zijzelf anderhalf jaar geleden presenteerden als 'een moderne versie van Madurodam'. De locatie was toen ook al geregeld: in Amsterdam-Noord aan de voet van de A'dam Toren en naast filmmuseum Eye.

Hoogtepunt in het paviljoen zou een 3D-film zijn die de bezoekers in een vliegtuigsimulator een levensechte vogelvluchtervaring zou bezorgen. Vanuit de lucht zouden de toeristen virtueel talloze Hollandse hoogtepunten aandoen, vertelden De Kruijk en Koerts destijds. Zoals bollenvelden, de haven van Rotterdam en de Brandaris van Terschelling.

In onder meer de VS, Canada en Taiwan bestaan al vergelijkbare attracties en De Kruijk en Koerts hadden de Europese licentie op de techniek verworven. Daarvoor werkten zij samen met Henk Roodenburg, met wie zij ook in gesprek waren over pretpark Yumble. Maar met het fiasco van Yumble staan de twee geestelijk vaders van het paviljoen ook in Amsterdam buiten spel.

Roodenburg is inmiddels enig aandeelhouder in This is Holland BV en heeft de handen ineen geslagen met een collega uit de Quote 500-lijst, vastgoedmiljonair Michael van de Kuit. Van de Kuit - eigenaar van Nedstede dat in Amsterdam diverse horeca en winkels bezit - stapte dit voorjaar voor '10 à 12 miljoen euro' in het project. Hij wordt daarmee eigenaar van het pand, dat hij vervolgens verhuurt aan This is Holland.

Zowel Roodenburg als Van de Kuit is niet bereikbaar voor commentaar. Aannemer Van Eesteren laat weten 'geen mededelingen te mogen doen over dit project'. Vaststaat dat er nog steeds aan het This is Holland-paviljoen wordt gebouwd. Omwonenden gaan ervan uit dat het paviljoen in de loop van volgend jaar daadwerkelijk de deuren opent.

Door: Tjerk Gualthérie van Weezel

Meer over