Beter Leven

Levenslessen voor 2022: ‘Weerbaarheid kun je trainen en Nederland is een bijzondere reisbestemming’

De Beter Leven-redactie tikte het afgelopen jaar de vingers blauw om u van praktische artikelen te voorzien over kleine én grote levensvragen. Wat waren de belangrijkste inzichten, waar we ook in het nieuwe jaar iets aan hebben?

Redactie
Bergwandelen, nachtvaren, vlotslapen, door betoverende bossen en historische plekken wandelen, die door audiotours nog meer tot leven komen: het kan allemaal in eigen land, aldus Beter Leven-redacteur Heleen van Lier. Beeld Matteo Bal
Bergwandelen, nachtvaren, vlotslapen, door betoverende bossen en historische plekken wandelen, die door audiotours nog meer tot leven komen: het kan allemaal in eigen land, aldus Beter Leven-redacteur Heleen van Lier.Beeld Matteo Bal

Weerbaarheid kun je trainen

Ook 2021 was een coronajaar. Een jaar met lockdowns, avondklok, thuiswerken en afgelaste festivals (Down The Rabbit Hole 2021, je was zo dichtbij). Het was een jaar waar ik, kort gezegd, nogal mismoedig van werd. De coronablues kreeg vat op mij. Daarom was ik blij dat ik in februari deskundigen mocht spreken over mentale weerbaarheid. De les om je aandacht te richten op datgene waar je ook daadwerkelijk controle over hebt, was mij niet onbekend en breng ik met wisselend succes dagelijks in de praktijk.

Verfrissend vond ik de invalshoek van gezondheidszorgpsycholoog Bjarne Timonen, die stelde dat weerbaarheid iets is wat je kunt trainen. ‘Zo’n lockdown nodigt uit om apathisch op de bank te gaan liggen. Maar wanneer je toch iets gaat doen, ben je letterlijk veerkrachtig, je veert op uit de bank. Je ziet dat je het kunt. Dat kweekt zelfvertrouwen en vergroot de kans dat het je de volgende dag weer lukt’, vertelde Timonen. Zo bezien kun je dit jaar ook beschouwen als een lange trainingsperiode voor de rest van je leven. ‘De veerkracht die je nu ontwikkelt, raak je nooit meer kwijt.’ Staat genoteerd. Laat 2022 maar komen!

Devi Smits

Nederland herontdekt als bijzondere reisbestemming

In het prille begin van de eerste lockdown keerde ik van een lange reis terug in Nederland. Met mijn gezin was ik langs ’s werelds mooiste plekken getrokken in Nieuw-Zeeland, Indonesië en Thailand. Met bevredigde reislust als bijkomend voordeel, maakten we er dat warme voorjaar van 2020 het beste van in Nederland.

Oké, het was soms lastig dat je nergens kon eten en plassen, maar met gevulde broodtrommels, lekvrije koffiebekers en een uribag (opvouwbaar plastuitje) herontdekten wij Nederland als bijzondere reisbestemming. Want waar we in Nieuw-Zeeland uitgebreid de tijd namen om naar een waterval te hiken, gekke rotsformaties te bewonderen en midden in de nacht in een verlaten bos vuurvliegjes te zoeken, liepen we vroeger in Nederland vaak alles haastig voorbij.

In het voorjaar van dit jaar, weer terug bij de Beter Leven-redactie, heb ik daarom het project de Herontdekking van Nederland geïnitieerd. Een zoektocht naar bijzondere reiservaringen in eigen land. De zoektocht is nog niet afgelopen en coronamaatregelen bemoeilijkten veel uitjes, maar voor negen regio’s hebben we al mooie reisgidsen kunnen maken. Bergwandelen, nachtvaren, vlotslapen, door betoverende bossen en historische plekken wandelen, die door audiotours nog meer tot leven komen: het kan allemaal in eigen land.

Toen ik met snorkelmasker op lag te dobberen in het Grevelingenmeer – een positie waarin ik mij vaak had bevonden, maar dan op minimaal een vliegreis vanaf hier – en keek naar de goud glinsterende oesters, voelde ik mijn reislust weer opborrelen. Maar dan om de bijzondere plekken in ons land nog verder te ontdekken.

Heleen van Lier

Doe meerdere dingen naast elkaar

Niets is interessanter dan bij andere mensen afkijken hoe zij hun werkende leven inrichten. Om die reden lanceerde de Beter Leven-redactie dit jaar de rubriek De werklessen van …, waarin succesvolle creatievelingen, zoals Paulien Cornelisse en Yvette van Boven, vertellen hoe ze geïnspireerd raken en productief blijven. Een van de inzichten van cabaretier Tim Fransen is mij specifiek bijgebleven. Hij vertelde dat hij tijdens de lockdown, toen al zijn optredens werden afgeblazen, voor het eerst in zijn leven alle tijd van de wereld had om zich aan het schrijven van zijn nieuwe boek toe te leggen. In zijn hoofd was dit ongestoorde creëren altijd een grote droom geweest. Interessant genoeg bleek het in de praktijk helemaal niet zo paradijselijk. Hij werd minder productief. ‘Als het schrijven even niet gaat, had ik nu niets meer om op terug te vallen’, zei hij. ‘Het voelt alsof je eigenwaarde direct wankelt. Ik denk dat het goed is om meerdere ijzers in het vuur te hebben. Doe er dus altijd wat bij.’

Zo zie je maar weer. Veel mensen hebben wellicht een levensproject, dat ze naast hun gewone baan proberen te verwezenlijken. Daarbij steekt hoogstwaarschijnlijk de gedachte op hoe heerlijk het toch zou zijn om fulltime aan dat project te werken. In 2022 mag daar wat realiteitszin aan worden toegevoegd, namelijk dat het een slimme uitgangspositie is om niet alle pijlen op één ding te richten. Dat levert veel onnodige druk op. Mooie bijkomstigheid is dat de uren die je wel vrij hebt, dan extra goed benut worden.

Anna van den Breemer

Zelfs extraverte mensen kunnen nu minder goed tegen prikkels

Steeds vaker lees ik over introverte mensen, en dat ze het zo fijn vinden dat ze niet meer zoveel ‘moeten’ in deze barre lockdowndagen. Nu weet ik zeker dat ik niet introvert ben. Ik ben soms luid, klets de hele dag, flap er altijd meer uit dan ik eigenlijk van plan was en hou erg van feestjes. Maar de laatste tijd kom ook ik van intieme diners met zes mensen totaal overprikkeld thuis. Ik vond dat de muziek te hard stond en dat iedereen door elkaar heen zat te kletsen. Toen las ik het stuk van Heleen van Lier , ‘Zo voorkom je een meltdown tijdens het kerstdiner’, en snapte ik mezelf weer! Na ruim anderhalf jaar met minder sociale drukte zijn we namelijk als het ware ‘geherkalibreerd’, zegt neurowetenschapper en cognitief psycholoog Ayca Szapora. Ons brein hoefde minder prikkels te filteren en heeft zich aangepast aan de nieuwe situatie. Szapora: ‘Ik gebruik vaak het voorbeeld van de drukke stad en het stille bos. In een stad horen we na een tijdje niet meer elke auto – het geluid bereikt wel je oren, maar niet je brein. Maar als je in het bos loopt en iemand fluistert, hoor je zelfs dat.’ Ons brein staat nu meer in de ‘bosstand’. Dat was het dus!

Wat ik ook niet wist en nu vaak te berde breng op de sociale gelegenheden waar ik dan nog wél kom: onze hersenen zijn fysiek maar 2 procent van ons lichaam, maar gebruiken 25 procent van onze energie. Vandaar dat je zo moe bent van een avondje informatie delen, luisteren en reageren.

Corinne van Duin

Werk minstens één dag per week helemaal niet

Als freelancejournalist ben ik geneigd veel te werken. Ik kan lastig ‘nee’ zeggen tegen opdrachtgevers, omdat ik hen graag wil helpen, maar ook omdat ik mijn werk echt leuk vind. Soms loopt het een beetje de spuigaten uit en krijg ik thuis te horen dat ik ‘alleen nog maar aan het werk ben’. Zelfs in het weekend en op vakanties ben ik geneigd om mijn mail te checken en taken af te ronden.

Om mij heen hoorde ik van veel mensen – ook die in loondienst werken – dat ze het lastig vinden om hun werk los te laten in hun vrije tijd. Altijd bezig zijn met werk, is dat niet vragen om een burn-out? Ik vroeg me af hoe ongezond het is om te werken op een vrije dag. Daarom interviewde ik Willem van Rhenen, bedrijfsarts bij Arbo Unie en hoogleraar bevlogenheid en productiviteit aan de Nyenrode Business Universiteit. Volgens hem zijn veel werkenden ‘verslaafd’ aan hun werk. Het is niet erg om veel te werken, maar hij zei ook dat je tijd nodig hebt om te resetten en op te laden. Werk minstens één dag per week niet. Dus sindsdien probeer ik op zondag écht vrij te zijn. Juist door even niet te werken, word ik creatiever en efficiënter. Het lukt niet altijd, want ik kan nog steeds slecht ‘nee’ zeggen tegen leuke klussen. Misschien moet ik daar in 2022 een artikel over schrijven.

Yasmine Esser

Meer over