Reportage

Het Drents dorpshotel: alsof je bij oma op zolder sliep

Het vermaarde Hotel Braams in Gieten - Wilhelmina en Juliana verbleven er - is failliet, zoals zoveel Drentse dorpshotels. Vergane glorie of de schuld van de B&B's?

Jurre van den Berg
Hotel Braams staat te koop, taxatiewaarde 1,5 miljoen euro. Beeld Harry Cock / de Volkskrant
Hotel Braams staat te koop, taxatiewaarde 1,5 miljoen euro.Beeld Harry Cock / de Volkskrant

In de vensterbank van de gelagkamer staat een opgezette bunzing. Twee donkerbruine leren banken bij de open haard, ongelijkvormige plavuizen op de vloer, sluiervitrage tussen de tafeltjes. Alleen de zoemende frisdrankkoeling lijkt verdwaald tussen de massief eiken gebinten.

Dit is Hotel Braams - 'voor al uw recepties, bruiloften en partijen' - op de Brink in Gieten. Vierduizend vierkante meter gestold verleden. Vergane glorie ook: vorige maand ging de zaak failliet.

'De tijd heeft hier stilgestaan', zegt curator Jan Maarten Pol. En na drie eetzalen en een feest- annex conferentieruimte: 'Je hebt nog niets gezien.' Hij slingert zijn zaklamp aan en kiest een donkere gang. In de wasruimte hangen de lakens nog te drogen. 'Krijg je er allemaal bij. Maar er moet wel wat gebeuren om de loop er weer in te krijgen.'

Afwachten

Pol leidt vandaag negen potentiële kopers rond - meer dan waar hij op hoopte. Of ze een bod uitbrengen, is afwachten. Taxatiewaarde: 1,5 miljoen. 'Of wat men er voor over heeft.' De fitnesszaal, dat zijn drie antieke hometrainers op een overloop met verschoten vloerbedekking. Bovenaan de trap staan twee met groen fluweel bekleedde fauteuils. Pol trekt een pocket uit de boekenkast: een Krimi uit 1938.

Hotel Braams was een begrip in Gieten en omstreken.

Het begon op deze plek in 1617 met een rustplaats voor reizigers. Jacob van Lennep kreeg er in 1823 tijdens zijn voettocht door Nederland 'ongare duiven' voorgeschoteld. Later groeide Braams uit tot vermaard hotel. Juliana en Wilhelmina verbleven er, het revue-duo Snip en Snap, Wim Kan - namen uit vervlogen tijden. De overlevering wil dat Willem Drees eens geweigerd werd vanwege zijn korte hemdsmouwen.

Het was al een poosje niet meer wat het geweest is. Verval trad in en het aantal reserveringen liep terug. 'Oubollig' en 'gedateerd' zijn veelvoorkomende kwalificaties in beoordelingen op internet. 'Algehele indruk is dat je bij oma op zolder slaapt.' 'Spinrag tussen de trapreling, versleten loper op de trap, er moet echt iets gebeuren.' Maar geld om het hotel bij de tijd te brengen was er niet.

De balie van Hotel Braams. Beeld Harry Cock / de Volkskrant
De balie van Hotel Braams.Beeld Harry Cock / de Volkskrant

Zonde

Braams was een ankerpunt in de Gietense gemeenschap, zegt burgemeester Eric van Oosterhout (PvdA) van Aa en Hunze - 'een echte toeristengemeente'. 'Zo'n locatie waar echtparen hun 60-jarig huwelijksjubileum vierden. Mensen zeggen: ik kwam er al jaren niet meer, maar toch zonde als het verdwijnt.' Nu vreest hij een holle kies op een prominente plek in het dorp. 'Zonder nieuwe ondernemer valt er een gat in het hart van Gieten.'

Het klassieke familiehotel heeft het zwaar, ziet Van Oosterhout, tevens voorzitter van het Recreatieschap Drenthe. De alternatieven zijn talrijk en de concurrentie is moordend. Op prijs én kwaliteit. 'Met plastic terrasstoeltjes, een morsige ober of appelgebak uit de diepvries red je het niet meer.'

Het lot van Hotel Braams staat in Drenthe allerminst op zichzelf, zegt curator Pol. Recentelijk gingen vergelijkbare hotels failliet in Hoogeveen, Zuidlaren, Borger en Odoorn. Vorige week nog De Ruyghe Venne in Westerbork. Hotels in Gasselte, Buinen, Roswinkel, Zuidlaren, Paterswolde, Meppel, Dwingeloo en Gees staan in de (stille) verkoop.

Terwijl het juist beter gaat in de hotelbranche. Al profiteren vooral de regio Amsterdam en de kustgebieden. In de provincie treedt verzadiging op, aldus een analyse van de Rabobank. Daar ervaren hotels toenemende concurrentie van vakantieparken en bed and breakfasts.

Een kamer in Hotel Braams. Beeld Harry Cock / de Volkskrant
Een kamer in Hotel Braams.Beeld Harry Cock / de Volkskrant

Concurrentie

Ook Hotel Braams ervoer toenemende concurrentie van B&B's in de omgeving, vertelde de eigenaar aan de curator. Koninklijke Horeca Nederland ziet een trend. 'Vooral hotels in het middensegment hebben veel last van oprukkende B&B's', zegt een woordvoerder. In Aa en Hunze zijn het er inmiddels 150, weet de burgemeester. 'Dat helpt niet mee.'

Een B&B is al gauw een derde goedkoper dan een hotelkamer. Maar dat is niet het belangrijkste. 'Het kleinschalige spreekt mensen aan. Het gaat tegenwoordig om beleving', zegt Hanny Arens van bedandbreakfast.nl, dat vorig jaar het aantal boekingen met 15 procent zag stijgen.

Marleen Brekelmans prijst op haar site bijzonderplekje.nl zes accommodaties in Drenthe aan. Geen hotels. Niet dat er geen markt meer is voor authentieke accommodaties, zegt ze. Neem Herberg de Smidse in Epen. 'Een interieur uit grootmoederstijd, maar met hedendaags comfort is dat karakter een kwaliteit.' Volgens haar laten veel hotels het bovendien liggen op internet.

Marktwerking

Het is onzinnig B&B's de schuld te geven van het faillissement van hotels, vindt ook Hanny Arens. 'De hotelbezoeker is niet per se een B&B-bezoeker en andersom. Hotels die niet met de tijd mee gaan, krijgen het moeilijk. Dat geldt ook voor B&B's. Het is gezonde marktwerking.'

Koninklijke Horeca Nederland betwijfelt dat. B&B's zouden een groot concurrentievoordeel hebben omdat ze vaak niet hoeven te voldoen aan strenge regels voor brandveiligheid en hygiëne. De branchevereniging pleit daarom voor meer regels en toezicht op B&B's.

Het trapportaal van Hotel Braams. Beeld Harry Cock / de Volkskrant
Het trapportaal van Hotel Braams.Beeld Harry Cock / de Volkskrant

Paal en perk

Maar juist Aa en Hunze stelt al paal en perk aan de wildgroei, zegt de burgemeester. Zo is het aantal kamers gemaximeerd op twee en het aantal bedden op vier. Voor grotere accommodaties gelden hotelregels. 'Een B&B moet iets blijven wat je erbij doet', vindt Van Oosterhout.

In Braams laat curator Pol aan het einde van de middag een drietal vastgoedinvesteerders ('van kavel tot kasteel') uit. 'Het gevoel is goed, maar uiteindelijk gaat het om de prijs', zegt de jongste. 'Je bent al gauw een miljoen verder. We dachten aan een zorgbestemming, maar dat wordt lastig met al die drempels.'

Dan rinkelt plotseling de telefoon. 'De reserveringen stromen nog binnen', grapt Pol. De investeerder heeft er een hard hoofd in: 'Zal wel een afzegging zijn.'

Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over