Weekendgids

Cultuurtips van schrijver en podcastmaker Cheryl Strayed, die met haar goede raad beroemd is geworden

Cheryl Strayed werd wereldberoemd met haar bestseller over een levensveranderende wandeltocht maar keert steeds terug bij haar alter ego Sugar, in welke rol ze advies geeft aan radeloze brievenschrijvers. Wie kan er beter raad geven over de prachtige dingen we dit weekend kunnen meemaken?

null Beeld Jason Quigley
Beeld Jason Quigley

‘Op mijn nachtkastje ligt al zeven jaar Cheryl Strayeds Tiny Beautiful Things. Het zit vol ezelsoren, potloodstreepjes en traanvocht. Vingerafdrukken, zelfs. Die komen van het vastklampen’, schrijft actrice en scenarioschrijfster Kim van Kooten in het voorwoord bij de Nederlandse vertaling. ‘Op alle momenten dat ik wakker schrik vanwege het leven en hoe het nou in godsnaam allemaal moet, grijp ik naar Tiny Beautiful Things. Een reddingsboei in de vorm van een verzameling brieven, gericht aan iemand die zich Sugar noemt.’

Sugar is het pseudoniem van Cheryl Strayed (52), schrijfster van de bestseller Wild uit 2012, over haar 1.700 kilometer lange wandeltocht in haar eentje door de bergen in het westen van de Verenigde Staten. De veel te vroege dood van haar moeder, haar scheiding, haar flirt met heroïne, het kwam allemaal aan bod in het boek. Dat prompt verfilmd werd, met Reese Witherspoon in de hoofdrol.

Minstens zo persoonlijk werd Strayed in Dear Sugar, de adviesrubriek die ze tussen 2010 en 2012 (en daarna als podcast) op het internetplatform The Rumpus had. In lange, empathische, vaak ook stellige brieven gaf ze antwoord op levensvragen van radeloze lezers, die haar schreven: help, Sugar, wat moet ik doen? Moet ik weggaan bij mijn man, hoewel hij geweldig is en we pas getrouwd zijn, omdat ik eraan twijfel of hij de liefde van mijn leven is? Zal ik voor mijn bruiloft mijn vader uitnodigen, die me in mijn jeugd niet goed behandeld heeft? Hoe leef ik verder nu mijn kind is gestorven en alles zwart en uitzichtloos is? (Ja en nee, luidde haar antwoord op respectievelijk de eerste en de tweede vraag. Haar antwoord op de derde verklaart de tranen van Van Kooten.)

Dear Sugar werd een hit, niet in de laatste plaats doordat Strayed bloedeerlijk haar eigen trauma’s deelt (‘De vader van mijn vader liet zich door mij aftrekken toen ik 3, 4, 5 jaar oud was. Ik was er niet goed in’) en alle clichés uit de doorsnee probleemrubriek vér overstijgt. Haar adviezen werden gebundeld in Schitterende kleine dingen, dat, als heruitgave, nu voor de tweede keer in Nederland verschijnt.

Ze geeft nog steeds raad, zegt Strayed via Zoom. Met haar podcast Sugar Calling is ze net gestopt omdat ze druk is met schrijfwerk en gezin, maar nu beantwoordt ze levensvragen in een maandelijkse nieuwsbrief voor abonnees. ‘Ik houd er, denk ik, nooit meer mee op. Het is een van de dankbaarste taken die ik in mijn leven als schrijver kan doen.’ Waar ze elke keer de wijsheid – of het lef – vandaan haalt om anderen van advies te dienen? ‘Ik heb genoeg shit meegemaakt om me in zo’n beetje élke briefschrijver te verplaatsen. En ik weet ook dat je op een dieptepunt altijd een ander nodig hebt. Iemand die zegt: je kunt het, je komt hier uit. Voor wat het waard is: diegene wil ik graag zijn.’

Reisbestemming: Nieuw-Zeeland

‘In 2017 zijn we met het gezin op vakantie naar Nieuw-Zeeland geweest en daar hebben we twee meerdaagse wandeltochten gelopen: de Milford Track en de Routeburn Track. Je loopt door bossen en bergen, over hangbruggen, langs meren en watervallen, de landschappen zijn adembenemend mooi. Ik heb al heel wat schitterende routes gelopen, maar deze zijn, denk ik, wel het ongelooflijkst.’

De tocht die Strayed maakte op haar 26ste, waaruit haar boek Wild voortkwam, liep over de Pacific Crest Trail, die ruwweg van Mexico naar Canada loopt. Ze wandelde 1.700 km op te krappe wandelschoenen (haar teennagels verloor ze één voor één), zonder telefoon en met een loodzware rugzak. Sindsdien is ze altijd blijven lopen.

‘Mijn kinderen haten het lang niet zo erg als ik had gedacht. In Nieuw-Zeeland waren ze 12 en 14, we waren met een groep en zij waren de enige kinderen tussen allemaal volwassenen. Ik had verwacht dat ze zouden jammeren en klagen, maar ze liepen de hele dag zingend voorop.’

New Zealand, South Island, Te Wahipounamu, Fiordland National Park, Milford Track, river Arthur.  Beeld De Agostini via Getty Images
New Zealand, South Island, Te Wahipounamu, Fiordland National Park, Milford Track, river Arthur.Beeld De Agostini via Getty Images

Zangeres: Judee Sill (1944 - 1977)

‘Er zijn maar weinig mensen die Judee Sill nog kennen, maar ze is het waard om herontdekt te worden. Of ontdékt eigenlijk, want ook tijdens haar leven was ze slechts in kleine kring bekend. Judee Sill was een singer-songwriter die in de vroege jaren zeventig met David Crosby en Graham Nash van Crosby, Stills, Nash & Young werkte en die vooral als liedjesschrijver invloedrijk is geweest. Als zangeres is ze nooit echt doorgebroken, terwijl ze een fenomenale stem had. Echt prachtig, luister maar eens naar een liedje als The Kiss. Ze is maar 35 jaar oud geworden. Een tragisch leven had ze, ze overleed aan een overdosis drugs.

‘Mijn man is filmmaker en maakt een documentaire over haar. Ik hoor de stem van Judee Sill al anderhalf jaar uit zijn werkkamer komen – monteren is een langdurig proces. Dan gaat zo’n liedje als The Kiss wel onder je huid zitten. Ontroerend, iedere keer weer.’

Judee Sill 
 Beeld Redferns
Judee SillBeeld Redferns

Schrijfster: Alice Munro (1931)

‘Ken je het werk van Alice Munro? Ze heeft onlangs de Nobelprijs voor Literatuur gewonnen. Hoewel, onlangs – ik zie nu dat het alweer in 2013 was. Mijn hemel, acht jaar geleden. Hoe kan het dat de tijd zo snel gaat?

Goed, Alice Munro dus. Ik ontdekte haar in een boekwinkeltje in Minneapolis, waar ik studeerde, en ze raakte me meteen. Het eerste boek dat ik van haar las was Levens van meisjes en vrouwen. Ik had het gevoel dat ze het over haar eigen jeugd had, in een klein, benauwend Canadees stadje, waar ze zich altijd een buitenstaander voelde en waar ze weg wilde zodra het kon. Ik herkende me daar totaal in. Ook ik had als meisje het gevoel dat ik moest ontsnappen aan de plek in Minnesota waar ik opgroeide. Ik verlangde naar een groter leven dan dat van mijn moeder, maar ik had nooit het idee dat dat voor mij was weggelegd. Door Munro ging ik geloven dat ook iemand zoals ik schrijfster kon worden. Het was haar tenslotte ook gelukt.’

Alice Munro Beeld Fairfax Media via Getty Images
Alice MunroBeeld Fairfax Media via Getty Images

Schilderij: De moedige vrouw (1886) van Ferdinand Hodler

‘Ik gaf een lezing over mijn boek Wild en zocht daar afbeeldingen bij van sterke vrouwen. Toen stuitte ik op dit schilderij: De moedige vrouw van de Zwitserse kunstschilder Ferdinand Hodler. En moedig is ze, zo in haar eentje op een woeste zee, roeiend met de riemen die ze heeft. Dit schilderij past naadloos bij de raad die ik vaak aan mensen geef: hoe zeer je anderen ook nodig hebt, je moet het uiteindelijk zélf doen in het leven. Breng jezelf veilig naar de overkant, pak jezelf bij de lurven en doe wat goed is voor jou.

‘Het hangt in het Kunstmuseum in Basel. Misschien ga ik het volgend jaar bekijken, want ik heb het nog nooit in het echt gezien. In de zomer van 2022 ben ik in Europa omdat ik een soort hoofdpersoon ben op een riviercruise over de Donau. Een Cheryl Strayed-cruise, waar ik lezingen geef, ik ben ervoor gevraagd. Heel bizar. Of ik niet bang ben dat iedereen aan boord met zijn problemen naar me toekomt? Héél bang, jazeker. Maar de organisatie heeft me beloofd dat ze de mensen zullen manen me een beetje met rust te laten.’

De moedige vrouw (1886) van Ferdinand Hodler Beeld Kunstmuseum Basel
De moedige vrouw (1886) van Ferdinand HodlerBeeld Kunstmuseum Basel

Comédienne: Desiree Burch (1979)

‘In 2019 was ik met Brian en de kinderen in Schotland voor een wandelvakantie. In Edinburgh bleek het Fringe Festival aan de gang te zijn, het beroemde theaterfestival, dus daar gingen we naartoe. Ik heb bij niemand zo gelachen als bij Desiree Burch. Wat een geweldige comédienne, de zaal stond op zijn kop. Desiree’s Coming Early heette haar show, allemaal losse flodders en verhalen die aan het eind ingenieus bij elkaar komen. Heel knap, en hilarisch. Als zwarte vrouw zet ze white privileged mensen op hun nummer, op óns nummer moet ik zeggen. Maar ze is niet cynisch, ze doet het met compassie.

‘De zaal was bomvol, het was bloedheet, iedereen zat te zweten en te hijgen van het lachen. Bij het daverende applaus hadden we volgens mij massaal het gevoel dat we iets unieks hadden meegemaakt. Toen wist ik nog niet dat het voorlopig mijn laatste keer zou zijn in zo’n opeengepakte zaal. Een half jaar later ging alles op slot.’

Desiree Burch 

 Beeld Redferns
Desiree BurchBeeld Redferns

Podcast: Design Matters

Design Matters is een van de eerste podcasts ooit en begon, geloof ik, als radioshow waarin ontwerpers werden geïnterviewd. Maar inmiddels interviewt de onvolprezen Debbie Millman een veel breder scala aan gasten: acteurs, schrijvers, fotografen, iedereen die creatief is. Wie er ook zit, van zanger Nick Cave tot make-upartiest Bobbi Brown, elke aflevering is de moeite waard. Dat komt doordat Debbie Millman oprecht nieuwsgierig is en dóórvraagt. Een interview met een ontwerper kan hopeloos saai zijn, maar bij Millman is het dat nooit.

‘Ik heb er zelf ook een keer gezeten en ik was echt verrast hoe goed Millman haar huiswerk doet. In plaats van de gebruikelijke vragen als ‘Hoe vond je het dat Reese Witherspoon jou speelde in de film Wild?’ vroeg ze naar mijn jeugd, de armoede bij ons thuis vroeger, hoe ik geworden ben wie ik ben. Een mooi gesprek was het. Sindsdien luister ik altijd.’

Documentaire: Afghan Cycles (2018)

‘Een van onze favoriete gezinsuitjes is het Mountainfilm Festival in Colorado, daar gaan we ieder jaar heen. Het is een documentairefestival en twee jaar geleden heb ik er Afghan Cycles van regisseur Sarah Menzies gezien. De film gaat over vrouwen in Afghanistan die willen fietsen en wielrennen, ondanks alle obstakels die ze onderweg tegenkomen, tot doodsbedreigingen aan toe. Het lukt ze, en de kracht, de vrijheid en de vrolijkheid die ze daarmee winnen, is enorm aanstekelijk. Het was zo’n hoopvolle film in 2019. Nu is alles anders, alle vooruitgang wordt teruggedraaid in Afghanistan en sinds dat in het nieuws is denk ik steeds aan de vrouwen in die film. Het schijnt dat ze in gevaar zijn, nu. Daarom heeft Sarah Menzies de link naar de film van haar Instagramaccount gehaald en is ze een hulpactie gestart. Diep triest dat het nodig is.’

Tv-serie: Better Things (2016-2020)

Better Things draait om een alleenstaande moeder die drie pubers opvoedt en een niet erg succesvolle actrice is. De serie is geschreven door Pamela Adlon, die ook de hoofdrol speelt. Ik kan me volledig met haar identificeren, of althans: met de vrouw die ze heeft gecreëerd. Ik ben geen alleenstaande moeder, goddank, maar ik heb ook opvliegers omdat ik in de overgang kom, ik worstel ook met werkstress en ik word ook door mijn kinderen afgesnauwd. Ze rollen al met hun ogen als ik hun kamer binnenkom, en dan heb ik nog niet eens iets gezégd. Ik weet het nog van vroeger, hoor, ik vond ook alles aan mijn moeder irritant. Gelukkig liggen we ook vaak ‘s avonds samen onder een dekentje gezellig naar Netflix te kijken. Naar Better Things, bijvoorbeeld, waarbij mijn dochter zucht: het is zo herkenbaar, mam, jij bent net zo erg.’

Hobby: stamboomonderzoek

‘Ik ben geobsedeerd door Ancestry.com, een site waarmee je je familiegeschiedenis kunt achterhalen. Avonden kan ik eraan besteden. Mijn moeder overleed toen ik 23 was, mijn vader is pas een paar maanden geleden overleden, maar met hem had ik al jaren geen contact meer en mijn broer en zus zie ik niet vaak. Waarschijnlijk is het daarom dat ik zo op zoek ben naar familie. Nou ja, eigenlijk is het wel zeker dat het daarom is.

‘Het is fascinerend, dat stamboomonderzoek. Je kunt zó veel vinden. Zo ontdekte ik dat mijn schoonmoeder vijf keer getrouwd is geweest, zelfs mijn man wist dat niet eens. En ik weet nu dat twee verre voorouders van me uit Nederland komen, een uit Utrecht en een uit Noord-Brabant. Misschien is het daarom dat ik meteen verliefd was op Amsterdam toen ik er een weekje was. Ik dacht: hier zou ik kunnen wonen. Het lijkt wel wat op mijn woonplaats Portland, net zo gemoedelijk.’

Cv Cheryl Strayed

17 september 1968 Geboren in Spangler, Pennsylvania, VS. Haar ouders scheiden als ze 6 jaar is en haar vader verdwijnt grotendeels uit haar leven.

1987 Gaat Engels en vrouwenstudies studeren aan de universiteit van Minnesota, Minneapolis.

1991-2006 Werkt als serveerster, kantoorbediende en verslaggever voordat ze stukken in Vogue en The New York Times Magazine publiceert. Maakt in 1995 een 1.700 kilometer lange solowandeltocht over de Pacific Crest Trail in de VS.

2006 Debuutroman Torch, over de vroege dood van haar moeder.

2010 Begint onder het pseudoniem Sugar een adviesrubriek op internet.

2012 Publiceert Wild, het verslag van haar lange wandeltocht zeven jaar eerder. Ook verschijnt Tiny Beautiful Things, een bundeling van haar Dear Sugar-adviezen uit 2010 - 2012.

2014 Wild wordt verfilmd met Reese Witherspoon in de hoofdrol.

2014-2020 Maakt de podcasts Dear Sugars (met Steve Almond) en Sugar Calling.

2021 Heruitgave van Schitterende kleine dingen verschijnt in Nederland.

Cheryl Strayed is getrouwd met filmmaker Brian Lindstrom. Ze hebben twee kinderen: zoon Carver van 18 en dochter Bobbi van 16. Ze woont in Portland, Oregon in de VS.

Meer over